Haberler

UZAK DOĞU SPORLARINA ÖZGÜ PROBLEMLER VE ÇÖZÜMLER

Dişlere Gelen darbeler.

Taekwondo Sporu, özelikleri açısından dişlere darbe gelmesine son derece açık bir spor dalıdır.her ne kadar koruyucu ekipman kullanılsa da, gerek kurallı teknikleri ve gerekse kafa atmak yumruk vurmak gibi faullü hareketler sonucu özellikle ön dişlere darbeler gelebilir.Son zamanlarda uluslararası müsabakalarda kullanılma mecburiyeti getirilen dişlik kullanımı maalesef ülkemizde ihmal edilen bir durumdur.Her ne kadar dişlik kullanılsa da dişlik bir dereceye kadar koruyucu özellik taşır.Çünkü ön dişlere gelen darbelerden sadece diş kırılmaları anlaşılmaz.Dişe gelen sert bir darbede ilerde telafisi son derece zor komplikasyonlara yol açabilir.

Ön dişleri ve bu dişler içinde kırılma veya darbeden en fazla etkilenecek dişleri görüyorsunuz.Üst ve alt 1 nolu dişler- hekimlerinin santral dişler dediği- dişler en fazla risk altında olan dişlerimizdir.2 nolu -Lateral- diye adlandırdığımız dişler ise daha az kırılma riskine girerler.Daha sonra gelen 3 nolu -kanin diye adlandırılan dişlerimizde- ise bu dişlerin sağlamlığından dolayı risk son derece azdır.
Diş hekimi olarak dişlerine darbe alan sporcular arasında yaptığım araştırmada en çok üst ve alt santral dişlerde kırılma ve darbenin olduğu tespit edilmiştir.
Ön kesici dişlerin darbeden etkilenmelerinin en büyük nedeni ise gelen darbenin fiziksel etkisinden çok sporcunun hatalı pozisyonudur.Gerek dişlik takmaması ve ihmal etmesi ve gerekse müsabaka esnasında aktif pozisyonlarda ( teknik esnasında)  ağzının açık olması nedeni ile çeneye gelen darbenin etkisi ile alt dişler üst dişlere çarpmakta buda diş kırığına kadar giden komplikasyonlara sebep olmaktadır.

Sporcunun dişlere aldığı darbeler :
1-Ön santral ve lateral ( kesici dişler) de kırılmalara
2-Bölgede oluşan ödem, sinir ve damarların aşırı sıkışması nedeni ile diş nekrozlarına
3-Diş sallanmalarına
4-Dişin yerinden bütün olarak çıkmasına
4-Açık tutulan ağızda Yanak ve dilin gelen darbe nedeni ile dişler arasına sıkışması ile yanak ve dilde kanamalı yaralanmalara
sebebiyet verirler.

Dişlerde kırk meydana gelse veya gelmese bile gelen darbelerin etkisi ile sinirler ve damarlardaki sıkışmalardan dolayı diş canlılığını kaybeder.
ay sonrasından başlamak üzere nekroz belirtileri başlar.Bir süre sonra dişte kararma,diş etinde şişmeler başlar.Bu tür dişlerin tedavisi ve estetiğinin onarımı daha uzun ve zor bir süreci kaplar.Uzun ihmaller sonucu oluşan kistler nedeni ile diş çekimine kadar varan komplikasyonlar oluşur.
Sadece dış yüzeylerde meydana gelen kırılmaların yani öz odasını yakalamayan kırılmaların tedavisi son derece kolaydır.Komposit dolgu veya ileri seviyede ise estetik kronlar ile diş tedavisi gerçekleşir.
Öz odasını yakalayan şiddetli ağrılara neden olan kırılma ise kanal tedavisi, ve yine yukarıdaki tedavilerden biri ( yani dolgu veya kaplama) yapılır.

Diş nekrozu:
Sporcu dişe gelen ve o an için sızıya sebep olan darbelerde sonradan ağrı geçse bile diş hekimine gitmelidir.Diş hekimi tarafından diş 2-3 ay süre ile takip edilmelidir.Dişte meydana gelebilecek bir nekroz( dişin canlılığını yitirmesi) doktor tarafından aninde müdahale ile giderilmeli ve diş kanal tedavisi yapılmalıdır.
Zaman zaman dişin tamaı kırılabilir ve dişin sadece kökü ağızda kalmış olabilir.Bu konumda bile diş tedavisi yapılır ve gerekli restorasyonlarla diş estetiği sağlanır.Burada yapılacak en uygun şey bir an evvel diş hekimine müracaat etmektir

Diş Sallanması:
Gelen darbe sonunda dişlerde kendini belli eden sallanmalar oluşabilir.Bu konuda dişler diş hekimi tarafından geçici olarak yerine sabitlenir.Daha sonrada diş herhangi bir nekroz( diş ölmesi) olayına karşı takibe alınır.

Dişin yerinden çıkması:
Bazen dişler gelen darbe sonucu tamamen yerinden bir bütün olarak çıkabilir.Bu konumda paniğe kapılmamak gerekir.Salonda bulunan sağlık teknisyeni yardımı ile diş serum fizyolojik li bez ile sarılarak bir an evvel diş hekimine müracaat edilir.Diş reemplantasyon yapılarak yerine konur ve sabitlenir.

Yanak ve dile gelen darbeler:
Taekwondoda yaralanmalarda dilin ve yanağın dişler arasına sıkışarak zedelendikleri sık rastlanan durumdur.Bu konumda ilk yardım yapıldıktan sonra diş hekimine müracaat edilerek yumuşak dokuların tedavisi yapılması herhangi bir enfeksiyon riskine karşı şarttır.Bu yaralanmaların olmaması için dişlik takılması şarttır.Eğer takılmamış ise ( dişlik şu anda büyükler kategorisinde serbesttir) tekniklerde dişler kapatılmalı ve darbelerden dişlerin birbirlerini desteklemesi ile korunmalıdır.

Bu tür diş darbelerinden korunmanın en pratik yolu dişlik takmaktır.Bu dişlikler sıcak su ile temasında yumuşayan ve sporcunun ağzına göre şekillenen elastik koruyuculardır.Değişik renkler ve şekiller altında üretilmektedir.Sporcunun isteğine gör ediş hekimleri tarafından sporcunun ağız yapısının ölçüsüne uygun gerekli apareylerde çok rahatlıkla yapılabilir.
Unutmayın spor hekimliğinde düşünülen her aparey sizin sağlığınız için yapılmış ve üretilmiştir.Asla kaba geliyor ve hareketinizi ve konsantrasyonunuzu bozuyor diye ihmal etmeyin…

Burun
Kanamaları

Müsabaka esnasında en çok karşılaşılan durumlardan birisi burun kanamalarıdır.Bu nedenle bu konuyu öncelikli olarak seçtik.Burun kanamalarına karşu gerekli tedbiri almak için öncelikle burunun yapısını çok iyi bilmek gereklidir.
Burun,kemik ve kıkırdaktan yapılmış bir organımızdır.Üst tarafta bir çift burun kemiği,altta üç çift kıkırdak ,yanlarda boynuzcuk kemikleri,en altta kalbur kemiği vardır.İçi sapan kemiği ile iki burun yoluna ayrılmıştır.
Burun hem koku hemde bir solunum organı olduğu içinsümüksel bir zarla döşenmiş içide solunum ve koku bölgelerine ayrılmıştır.Burnun altburun2.jpg (21064 bytes)tarafındabulunan,kılların ve sümük bezlerinin yer aldığı kısım solunum bölgesidir..Bu bölge solunan havayı ısıtır,kıllar yabancı maddelerin içeri girmesini önler.Bu bögeden sonra geniz boşluğunda yer alan bölge koku bölgesidir.Buradaki sümüksel zarda koku hücreleri bulunur.Buruna hava ile giren koku bölgelerisümüksel zarın sıvısında eriyince koku hücrelerini uyarır.Ve uyarmalar koklama sinirleri ile beyne ulaşır.İyi koku almak için burun fazla nemli hava fazla kuru olmamalıdır.Hava fazla kuru iken koku zerreleri gaz halinde veya toz halinde buruna ulaşmaz.Burun fazla nemli ikende hava içeri giremez.Bu nedenle müsabaka esnasında rahat nefes almak için brunumuzun fazla nemli olmamasına dikkat etmeliyiz.
Burunun kısımları1-Sinirler  2-Alt kıvrımlı kemik  3-Orta kıvrımlı kemik  4-Kama kemiği boşluğu  5-Kama kemiği  6-Üst kıvrımlı kemik  7-Koklama sinirleri   8-Alın kemiği  9-Alın kemiği boşluğu  10-Sapan kemiği   11-Burun kıkırdağı  12-Burun delikleri  13-Üst çene kemiği   14-Damak
Müsabaka esnasında burunun en kanamaya müsait bölgesi little dediğimiz damarlarca zengin olan orta bölgesidir.Müsabakalarda en çok raslanılan sporcu sakatlanmasıdır.Burunun çıkıntılı ,uzun olması nedeniyleyüzün çarpmalara en çok maruz kalan bölgesidir,bu nedenle çok sık burun kanaması olabilir.

Little dediğimiz kısımda kan damarları yüzeye çok yakın ve sıktırlar .Bu nedenle kanamalar bu bögeden olur.Maç esnasında tedavi görülse bile bölge hassaslaştığından ufak bir dokunmada kanama yeniden başlayabilir.Antereman veya müsabaka esnasında burun kanaması ile karşılaştığımızda almamız gereken acil tedbirler şunlardır.
1-)Sporcu sırt üstü yatırılarakşekilde işeretlediğimiz alana parmakla tazyik ederek sıktırılır.Bu iş sporcu yatırılmadanda yapılabilir.Pratik olarak burunun orta kısmında kıkırdak kemik birleşimi üzerinde ve yanaklara yakın olan bu alan pbaş parmak ve işaret parmağımız arasına alınarak sıkılır.Bu şekilde bir-iki dakika beklenir.Bu esnadada alın kısmına soğuk su ile ıslanmış bveya buz ile soğutulmuş bez tetbik edilebilir.
2-)Basit olarak pamuk veya bez tampon uygulanır.2-3 cm genişlikte 15-20 cm uzunlukta kesilen gazlı bez veya 0.1-1 cm genişlikte 15 cm uzunlukta burulmuş pamuk tampon pens yardımıyla burun boşluğuna doldurulmaya çalışılır..Bu tamponun açılmaması için burun alt kısmından flasterlenir.Bu şekilde müsabakaya devam edilebilir.
3-Sulandırılmış tentürdiyot,alkol,osijenli su.trombaz gibi solüsyonlar ve bazı pomatlarda kanamayı kesmek için kullanılabilirler.
Kanamanın durmadığı veya burun kemiği kırılması sonucu bir kanama varsa en yakın bir hastahaneye başvurmak gerekir.Bu durumda müsabaka sona ermelidir.
Kanama basirt ise müsabaka devam eder :ancak bölge hassaslaştığından kanama yenilenebilir.Bu durumda hakemin elinde muhakkak bir gazlı bez olmalı aralarda gerekirse müdahale yapmalıdır.Ve bu konularda tecrübeli olmalıdır.

 

Üreme organlarına gelen sert tekmeler

Gerek taekwondoda gerekse diğer döğüş sanatlarında hayalara tekme gelmesi sık karşılaşılan bir durumdu.Taekwondoda müsabalarda teknik sporcuların maçlarında nadir olsada,yeni müsabıkların maçlarında sık sık ortaya çıkar.Sinir dokusu yönünden çok zengin olan bu organlarımıza gelen tekmeler bu nedenle çok acılı olduğu gibi acının etkiside uzun sürer.Bu durumda uygulanması gereken ve Kuatsu denen yöntemler şunlardır.
1-)
a-Şahıs ayakta veya yerde yatıyorsa her iki bacağı dik ve açık olmak üzere kişi kaidesi üzerine oturtulur,arkasına geçilir.Arkadan her iki koltuk altından tutulur.Kaide yerden 8-10 cm kadar kaldırılır.Bu durumda şaksın her iki topuğu yere temas etmelidir.Sonra aniden kaidesi üzerine yere bırakılır.Bu işlem ritmik olarak üçe kadar sayılarak 6-7 kez tekrar edilir.
b-Şahsı sondefa kaldırıp bıraktıktan sonra sağ ve sol ayağın iç yan kısımları ile yumuşak bir şekilde her iki kabasına birkaç darbe vurulur.
c-Daha sonra sakatlanan sporcu ayağa kaldırılır.Sporcu bacaklarını omuz seviyesinden biraz daha açık olarak topuklar üzerinde dik duruşta durur.Bu duruşta bacaklar kırılmadan yukarı sıçrayarak topuklar üzereine düşme şeklinde birkaç kez sıçrama yaptırılır.Bu peşpeşe üç hareketin yaptırılması ile büyük bir rahatlama sağlanabilir ve sporcu yarışmaya devam edebilir.
Bu hareketlerle rahatlama sağlanmadığında bu hareketlerden farklı olarak şu yöntemlerin uygulanmasına geçilir.
2-)
a-Sakatlanan sporcu sırt üstü yatırılır.Kuatsu yapacak olan ise ona arkasını döner.Bir ayağını  yerde yatan sporcunun ayakları arasına sokar.Onun arkada kalan bacağını bileğinden tutup,aradaki bacağı ilede destek yaparak,dik ve gergin bir şekilde yerden kaldırır.Sonra elinin başparmak ve orta parmak yardımı ile sivrileştirdiği işaret parmağının 2. ekleminin ucunu ,burgumsu bir vaziyette sporcunun ayak tabanının çukur olan ortakısmına birkaç kez bastırır.
b-Yine aynı durumda yumruk yapılan elin dip kısmıyla şahsın ayak tabanı birkaç kez yumruklanır.
3-)
Şahıs oturtulur veya yatırtılır.Küçük karın bölgesine yumuşak ve derin maşaj uygulanır.Yine doğrudan darbenin geldiği bu organlara yumuşak yumuşak hafif bir maşaj uygulanır.(Bu hareketi zaten sporcu refleks olarak gendide yapar.)

 

Ayak Parmağı Kırıkları
Kaynak:Op.dr.Adnan bağrıaçık-Mahmut Açak
(Spor yaralanmaları ve hastalıkları)

Genel Bilgiler
Tanımlama: Bir veya birden fazla ayak parmağı kemillerinin komple veya kısmi kırığı
Anatomik İçerik: 
Ayak parmağı kemikleri
Parmaklar arasındaki eklemler ,ayak parmağı kemikleri ve ayak arasındaki eklemler
Kırık bölgesi etrafındaki yumuşak dokular,sinirler , tendonlar ,bağlar ve kan damarları
Bulgu ve belirtiler:
1-Kırık bölgesinde şiddeli ağrı
2-Kırık etrafındaki yumuşak dokularda şişme
3-Gözle görülem şekil değişikliği , deformite
4-Hassasiyet
5-Kan dolaşımının bozulmasıyla uyuşukluk veya bozukluk.
Nedenler:
Ayak parmağına direk darbe gelmesi , vurmalar
Ayak parmağınkdaki indirek yülenmeler.Özellikle burkulmalar.
Riski arttıran nedenler:
Uygun olmayan spor ayakkabılarının kullanmı
Bazı kemik ve eklem hastalıkları özellikle osteoporoz
Şişmanlık
Kötü beslenme , özellikle kalsiyum eksikliği
Nasıl Önlenir:
Ayak koruyucula kullanarak
TIBBİ YAKLAŞIM
Planlama:
Kırık ve çıkıkları yerine oturtmak için doktor tedavisi
Rehabilitasyon esnasında kendi kendinişze bakınız
Girdap banyosu ,ultrason ve masaj
Tanı yöntemleri:
Kendi gözlemleriniz
Doktorca yapılan fiziki muayene ve tıbbi geçmiş
Ayak ve ayak parmağı röntgenler
Olası Komplikasyonlar:
Komşu sinirlerde ,bağlarda ,tendonlarda, adalelerde ,kan damarları veya bağlantılı dokularda baskı veya yaralanma oluşumu
Kırıkta kaynama gecikmesi veya kaynamama
Kırık bölgede kan dolaşımının bozolması
Açık kırıklarda veya cerrahi uygulamalarda enfeksiyon oluşması
Kemik boyunda kısalma
Tekrarlıyan sakatlıklar nedeniyle stabil olmayan veya artriktik eklem
Aktivitelere erken dönüldüğünde iyileşme süresinin uzaması
Tekrarlıyan sakatlıklara eğilimli olmak.
İyileşme süresi:
Bir kırığın ne kadar sürede iyileşeceğini tahmin etmek imkansızdır.Bu yaş cinsiyet,önceki sağlık ve kondisyon durumuna bağlıdır.Ayak parmağı kırıklarının iyileşme süresi genellikle 6-8 haftadır.Ve hemen ağılık vermeye başlayabilirsiniz.Kırık bölgesinde anormal hareket olmaması ve röntgenlerde tam kaynamanın görülmesiyle   iyileşmenin tamamlandığına karar verilir.
TEDAVİ
Not:Burada belirtilenler yardımcı öneriler olup ,esas olarak doktorunuzun diretiflerini takip ediniz.
İlk yardım:
Mümkünse hemen ayak koruyucuyu,veya antrenmenda iseniz ayakkabıyı çıkarın.Fakat sakatlanan parmağı hareket ettirmeyin.
R.I.C.E kuralaını uygulayın.Dinlenme ,buz,kompresyon,elevasyon
Doktor kırılan kemikleri amelityatla veya ameliyatsız olarak yerine oturtacaktır.Bu mümkün olan en kısa zamanda yapılmalıdır.6 saat sonra kanama ve şişlik sebebiyle dokuların çoğu elastikiyetini kaybeder ve normal pozisyona gelmeleri zorlaşır.
Tedavinin devamı:
Kırık sahasını hareketsiz hale getirmek şarttır.Kırılan parmakla yanındaki parmağı araya bir gazlı bez koyup yapıştırıcı bir bandla sarn.
İdman veya yarışma öncesinde 3-4 kere 15 er dakika buz masajı uygulayın .Kryokaft kullanabilirsiniz.
72 saat sonra sıcak uyglamaya başlayabilirsiniz.
İlaç:
Doktorunuz genel anestezik ,lokal anestezik veya adele gevşeticiler verebilir.
Şidedetli ağrılar için narkotik veya sentetik narkotik ağrı kesiciler.
Kabızlığı önlemek için dışkı yumuşatıcılar.
Hafif ağrılar için parasetamol
Aktivite
Bacağı yüksekte tutun
İmmobiline edimeyen adele guruplarını çalıştırın.
Doktordan onay aldıktan sonra rekondisyon eksersizlerine başlayınız.
Tedaviden sonra aktivitelere yavaş yavaş yeniden başlayın.Tamamıyle iyileşene kadar araba kullanmayın.
Diet:
İyileşme esnasında iyi dengelenmiş extra protein içeren et, balık,tavuk,süt,peynir ,yumurta gibi yiyecekler tercih edin.
Rehabilitasyon:
Destekleyici sargılara gerek kalmadığı sürecegünlük rehabilitasyon eksersizlerine başlayabilirsiniz.Eksersizden önce 10 dakika buz masajı yapınız.
DOKTORUNUZU ARAYINIZ
Ayak parmağı kırığı belirtileri varsa
Tedaviden ve ameliyattan sonra şunlar oluyorsa
Özellikle tırnak altlarında mavi ve gri cilt oluşumu.
Parmak uyuşma veya hissi kaybı
Ağrıda artış, şilik veya akıntı varsa(cerrahi yara yerinde)
Enfeksiyon belirtileri varsa ( Baş ağrısı ,adele ağrısı, baş dönmesi ,genel bir hastalık hissi ve ateş).Bantlanmış bölge üstünde şişme.Bulantı veya kusma.

 

Ayak Bileği İncinmesi
Kaynak:Op.dr.Adnan bağrıaçık-Mahmut Açak
(Spor yaralanmaları ve hastalıkları)

GENEL BİLGİLER
Tanımlama:
Bileğin temelini oluşturan dokulara gelen direk darbeler bilek incinmesine neden olur.İncinme kaslarda ,tendonlarda  ve diğer dokularda kan dolaşımını sağlıyan kılcal damarlarda kanamaya sebep olur.Bilek incinmeleri çok yaygın bir sakatlanma olmasına rağmen ciddi sakatlanma değildir.
Anatomik İçerik:
Ayak bileği yumuşak dokuları ,kan damarları , kas, tendon ,sinir ,periost ve bağ dokularından meydana gelir.
Belirti ve bulgular:
Lokal şişlik (derin veya Yüzeysel)
İncinmiş bölge üzerinde ağrı ve hssasiyet;
İncinmiş bölge üzerine basınç uygulandığında sertlik sissi
Deri altında renk değişikliği  , beyazla başlayıp kırmızı , siyah ve maviye dönüşen çürükler.
Nedenler:
Doğrudan bölgeye yapılan bir darbe
Riski arttıran nedenler:
Bileğin yeterince korunmadığı ayaklıklar (kalitesiz malzeme)
Tıbbi geçmişte hemofili gibi bir kan hastalığının varlığı
Vitamin eksikliği ,kötü beslenme
Aspirin veya pıhtılaşmayı önleyici ilaçların kullanımı;
Nasıl Önlenir?
Müsabakalar veya entrenmen boyu eğer bir bilek incinmesi riski varsa ayak bileğini saran koruyucu malzemeler ,anterenmanda ise ayak ayakkabılar kullanılır.
TIBBİ YAKLAŞIM
Planlama:
Çürüklük küçülünceye kadar doktor bakımı
Ağır incinmeler için rehabilitasyon boyunca ve hafif çürükler için kendi kendine bakım
Ağır incinmelerde fizyoterepi
Tanı Yöntemleri:
Kendi gözlem ve bulgularınız
Hafid incinmeler hariç bütün sakatlanmalarda tıbbi geçmiş ve doktor tarafından fiziksel muayene
İncinen cilt üzerinde kesik varsa enfeksiyon
İyileşme süreleri:
Sakatlanmanın süresine göre farklılık göstersede komplikasyonsuz ayak bileği incinmeleri genellikle 2-4 günde iyileşir.
TEDAVİ
Not:Doktorunuzun bilgilerini takip edin.Bu bilgiler sadece destek amaçlıdır.
İlk yardım:
Dinlenme ,buz ,kompresyon ,yükseltme (R.I.C.R)
Tedavinin devamı:
Sakatlanan bölgeye bir parça tampon koyarak elastiki bandaj sarın .72 saat kadar sakatlanan bölgeye kompres uygulayın
Kryocuft kullanabilirsiniz.Bir tenis topu büyüklüğünde buz ile sakatlanan bölgeye dairevi masaj yapın.Antrenman veya çalışmadan evvel günde 3-4 kez herbiri 15 er dakikalık masajla devam edin
72 saat sonra eğer durum iyi ise buz yerine sıcak uygulamaya geçilir.Isıtıcı lambalar ,sıcak paketler ,sıcak duş ,ısıtıcı kremler ve merhemler ,havuz tedaviside kullanılabilir.Şişliği azaltmak veya rahatlatmak için sık sık ve yüzeyel masaj yapabilirsiniz.
İlaç:
Hafif rahatsızlıklarda parasetamol  veya ıbuproten , lokal merhem veya kremler kullanabilirsiniz.
Ağır ağrılar için doktorunuz kuvvetli ağrı kesiciler reçete edebilir.
Aktivite:
Durum normale döndüğünde 1-2 gün içinde normal aktivitelere başlayabilirsiniz.
Diet:
Ciddi sakatlıklarda et ,balık,tavuk peynir ,süt,yumurta gibi ekstra proteinler içeren dengeli bir beslenme programı uygulayın.Doktorunuz vitamin ve mineral içeren ilaçları iyileşmeyi hızlandırmak için reçete edebilir
Rehabilitasyon:
Ciddi yaralanmalarda destekleyici bandaja ihtiyaç kalmadığı zaman günlük rehabilitasyon eksersizlerine başlayın.
DOKTORUNUZU ARAYINIZ
1-2 gün içinde iyileşmeyen incinmelerde
Deriniz bütünküğü bozulduğunda ve enfeksiyon belirtilri varsa (Ağrı artışı ,ateş ,baş ağrısı ,kas ağrısı ,halsizlik )

 Ayak Bileği Burkulması
1.derece
Kaynak:Op.dr.Adnan bağrıaçık-Mahmut Açak
(Spor yaralanmaları ve hastalıkları)

 

burkulma1.jpg (21917 bytes)GENEL BİLGİLER
Tanımlama:
Ayak bileğindeki bir yada daha fazla bağın kısmi yırtılması veya gerilme ve kopmasıdır.İki bağın birden zarar görmesi tek bağın yaralanmasından daha büyük bir yaralanmaya yol açar.
Anatomik İçerik:
-Ayak bileğini stabilize eden bağlar
-Ayak bileği ekleminin 3 ana kemiği (talus-Tibia-fibula)
-Kan damarları, sinizler, periost ve diğer yardımcı dokular.
Belirti ve bulgular:
-Sakatlanma anında ayak bileğinde ağrı
-Ayağın dış bölümünde kopma veya yırtılma hissi
-Sakatlanan bölgede hafif hassasiyet
-Biraz fonksiyon kaybı.Sakatlanan kimse ağırlık kaldırabilir ve yardımsız 30 dakika yürüyebilir.Sakatlanmanın derecesine göre eklem stabilitesinde biraz kayıp görülür.
Nedenler:
Ayak bileği ekleminin her iki yanından aşırı zorlanması ökçe kemiği ve ayak bileğinin normal yuvasından gelerek çıkması veya zorlanması.Eklemi yerinde tutan bağların gerilmesi bazen yırtılması.
Riski arttıran nedenler:
-Eski ayak bileği sakatlığı
-Ayak bileği yan kısımlarının zorlandığı spor türleri Taekwondo futbol, basketbol, kayak gibi sporlara katılım.Uzun atlama ve yüksek atlama gibi ayak bileğini burkulmaya zorlayan branşlar.Atlayışlarda sıklıkla ayağın yan tarafına düşülür.
-Zorlama meydana geldiği zaman ayak yan kısımlarının yer değiştirmesini önleyecek desteklerden yoksun ayakkabı kullanımı 
-Zayıf kas veya kondisyon
-Kontak sporlara katılımlarda yetersiz bandajlama
-Kötü zemin
Nasıl Önlenir?
-Spor türüne uygun kondisyon programına katılmak
-Yarışma ve antrenmanlardan önce ısınma
–Yarışma ve antrenmanlardan önce destek bandaj veya flaster tespiti
-Uygun koruyucu ayakkabılar giyimi
-Önemli ayak bileği sakatlıklarından sonra 12 ay aktiviteler süresince sağlam desteklerle ayak bileğini koruyun.
TIBBİ YAKLAŞIM
Planlama:
-Rahatsızlığınız büyük boyutta ise veya 24 saatte olumlu gelişme olmuyorsa doktor bakımı
-Teşhisten sonra kendi kendine bakım.
-Havuz tedavisi ,ultrason veya masaj( ödemi azaltmak için)
Tanı Yöntemleri:
-Belirtileri kendi değerlendirmeniz.
-Tıbbi geçmiş ve dokror muayenesi.
-Kırık ihtimalini ortadan kaldırmak için ayak bileği, ayak ve diz röntgeni.
Olası komplikasyonlar;
-Aktivitelere erken dönülürse iyileşme süresinin uzaması
-Sakatlanmanın tekrarlamasın aeğilim.
-Stabil olmayan ve artritik (kireçlenmiş) eklem bileği
İyileşme süresi;
-Sakatlığın tam derecesi ilk 12-24 saatte belirlenemez.
-1. derece ayak burkulması yapılan uygulamalarla 5-7 günde iyileşir.
-Tamamen iyileşme süresi ortalama 6 haftadır.
TEDAVİ
Not:Doktorunuzun önerilerine uyun.
İlk yardım:
Dinlenme ,buz ,kompresyon ,yükseltme (R.I.C.R)
Tedavinin devamı:
-Bir günde 3-4 kez buz uygulanması.Buz parçalarını plastik bir torbaya koyup,   ıslak bir havluyla sakatlana bölge üzerine sarın. Bu uygulama 20 dakika sürmelidir.
-Eğer imkanınız varsa girdap banyosu tedavisisni uygulayın.
-Sık sık yapılan hafif masajlar şişmenin azalması ve rahatlamasına neden olacaktır.
İlaç:
Hafif rahatsızlık için reçete gerektirmeyen aspirin ,parasetamol veya ibuprofen kullanabilirsiniz.Lokal merhem ve pomadlar kullanabilirsiniz.
Doktorunuz reçete verebilir.
-Sakatlanmadan ghemen sonra ağrıyı azaltmak için kullanılacak prokain ( lokal anastezik) hyaluronidan enjeksiyonu
-*İhtiyaç anında, ağrı için kuvvetli ilaçlar.
Aktivite:
Çok hafif sakatlanmalar hariç 72 saat koltuk değneğiyle yürüyün. Normal aktivitelerinize yavaş yavaş dönün.
Diet:
Toparlanma süresince et, balık,tavuk, peynir, süt ve yumurta gibi bol prateinli beisnlerle dengeli ve iyi beslenin.Hareketsizliğin sebep olduğu kabızlık sorununu çözmek için bol lifli yiyecekler ve bol sıvı alınız
Doktorunuz vitamin ve mineral önerebilir.
Rehabilitasyon:
-Sargıya ihtiyaç kalmadığı zaman günlük rehabilitasyon eksersizlerine başlayın.
-Eksersizlerden önce ve sonra 10 dakika buz masajı uygulayın.
DOKTORUNUZU ARAYINIZ
-1 haftaiçinde iyileşmeyen incinmelerde
-Tedaviye rağmen bilekte ağrı şişme ve çürüklük artıyorsa

Ayak Bileği Çıkmaları
Kaynak:Op.dr.Adnan bağrıaçık-Mahmut Açak
(Spor yaralanmaları ve hastalıkları)

GENEL BİLGİLER
Tanımlama:
Komşu kemiklerin yer değiştirmesi birbirinden ayrılması ile oluşan bir ayak bileği sakatlığıdır.Ayak bileği çıkıkları hemen hemen daima burkulmalar (bağların zarar görmesi) ve kırıklarla beraberdir.
Anatomik İçerik:
-Ayak bileği kemikleri Tibia, Fibula ve talus
-Ayak bileği kemiklerini bir arada tutan bağlar
-Çıkık kemiği çevreleyen yumuşak dokular ki sinirler, tendonlar, kaslar ve kan damarlarını içerir.
Belirti ve bulgular:
-Sakatlanma anında şiddetli ağrı
-Ayak bileği hareket ettirilmeye çalışıldığında şiddetli ağrı ve ayak bileği fonksiyonlarının kaybı
-Çıkık kemiklerin anormal pozisyonda kitlenmesi veya kendiliğinden düzelme ,deformitenin ortadan kalkışı
-Çıkık ,kırık veya burkulmanın üzerinde hassasiyet
-Şişme ,çürüme (renk değişimi)
-Kan damarları veya sinirlerin kesilmesi, basıya uğraması veya ezilmesi söz konusu ise his kaybı, uyuşma veya felç durumu
Nedenler:
-Bilek bölgesi yan tarafına yüklenme, bileği uygun olmayan bir harekete   zorlamak.
-Şiddetli ayak bileği burkulmasının sonucu (aşırı baskıdan) bağlatrın liflerin kopması
-Tekrar edilen burkulmaların ve yırtılmaların bağları zayıflatması
-Kuvvetli kas kasılmaları
Riski arttıran nedenler:
-Kötü zeminde hızlı yürümek veya koşmak
-Kontak sporlar
-Tekrarlayan bilek sakatlanması, özellikle çıkma veya burkulma
-Artrit (Romatoid, gut, vs)
-Zayıf kas yapısı
Nasıl Önlenir?
-Elastik bandaj veya bandlama gibi yöntemlerle ayak bileğinin korunması
-Alt bacak bileği veya ayağının dayanıklılığının kondisyonunun arttırılması
-Fiziksel aktivitelerden önce yeterli ısınma
-Kötü zeminde antrenmandan sakınma
TIBBİ YAKLAŞIM
Planlama:
-Doktor tedavisi
–Cerrahi: Kopan tendonun tamiri ve kırık kemik parçasının metal veya tellerle tutturulması
-Alçının çıkmasından sonra fizyoterapi
-Rehabilitasyonn boyunca kendi kendine bakım
Tanı Yöntemleri:
-Kendi gözlem ve bulgularınız
-Tıbbi geçmiş ve doktor muayenesi
-Röntgen
Olası komplikasyonlar:
-Yaygın kanama veya ameliyat sonrası enfeksiyon
-Aktivitelere erken dönüldüğünde iyileşme sürecinin uzaması
-Tekrarlıyan bilek sakatlanmaları sonucunda stabil veya artritik ayak bileği eklemi
İyileşme süreleri:
-Kırıkla birlikte olan bir ayak bileği çıkığının tamamen iyilrşmesi için ortalama 18-20 haftaya ihtiyaç vardır.
-Ameliyat sırasında konulan vida veya teller genellikle 8-12 haftada çıkarılır.
-İlk defa olan sakatlanmaysa , uygun bakım, ameliyat ve yeterli iyileşme süreci kalıcı bir sakatlanmayı önler.
-Eğer cerrahi müdahale tercih edilmemişşe ağırlıktan veya zorlamadan uzak kalmak şartıyla iyileşme süreci 12 aydır.
TEDAVİ
Not:Doktorunuzun önerilerini takip edin Bu bilgiler tamamlayıcıdır.
İlk yardım:
Dinlenme ,Buz, Kompresyon, yükseltme (R.I.C.E) yi takip edin
Tedavinin devamı:
Doktor (ameliyatla veya ameliyatsız) çıkık kemikleri mümkün olduğunca normal pozisyona getirir.Bu işlem sakatlanmalardan sonra mümkün olduğunca en kısa sürede yapılmalıdır.Çıkmadan 6 saaatten sonra kanama veya vucut sıvısının yer değiştirmesi şoka sebep olabilir.Hemde bazı dokular elastikiyetini kaybeder ve normal pozisyona dönmeleri zorlaşır.
_Ameliyattan sonra diz altından parmaklara kadar splintler kullanabilir.Bu siplint alçının sebep olabileceği şişme probleminden daha az soruna neden olabilir.Bu splint koltuk değnekleriyle yürürken  ayak bileğine yeterli desteği verir.Fakat sakatlanan bileğe hiç ağırlık vermemelidir.
7-11 günde şişliğinde inmesiyle dikişler alınıp splint çıkarıır ve yürüme alçısı yapılabilir.Bu alçının 10-*21 günden daha fazla kalmasına gerek yoktur.Yürüme alçısıysa derhal yürümeye başlanır.
-Alçı alındıktan sonra en az 6 ay bandajlamaya ihtiyaç vadır.
-Alçı ve dikişler alındıktan sonra banyo yapılmalıdır.
-Buz masajı uygulayın Kryokaf kullanabilirisniz.El topu büyüklüğünde daireler çizerek günde 3-4 kez ve 15 dakika buz masajı uygulayabilirsiniz.
-Eğer sakatlanan bölge iyiye gidiyorsa buzun yerine sıcak uygulayın .Isıtıcı lamba ısıtıcı petler, sıcak duşlar, ısıtıcı merhem ve kremler kullanın.
-Mümkünse girdap banyosundan faydalanın.
-Sık sık ve hafifçe yapılan masaj şişliği azaltır ve hastayı rahatlatır.
İlaç:
Hafif rahatsızlıklarda
Aspirin, parasetamol ve ibuproten gibi recete gerektirmeyen ilaçlar kullanabilirsiniz.
İhtiyacınız varsa doktorunuz şiddetli ağrılar için kuvvetli ilaçlar yazabilir.
Aktivite:
-Doktorunuz yürüme alçısı uygulayana kadar koltuk değnekleriyle yürüyün.
-Eski hareketlerinize yavaş yavaş dönün
-Tamamen iyileşene kadar araba kullanmayın.Münkünse otamatik bir araç kullanın.
Diet:
Toparlanma süresince et, balık, tavuk, peynir yumurta gibi bol proteinli gıdalarla iyi ve dengeli beslenin.Aktivite azalmasından sonra oluşabilecek kabızlığı önlemek için lifli ve sıvı besinleri tercih edin.İyileşme sürecini hızlandırmak için vitamin ve mineral desteği alın
Rehabilitasyon:
Destekleyici bandajlamaya ihtiyaç kalmadığı zaman ,günlük rehabilitasyo eksersizlerine başlayın.Eksersizden 10 dakika önce buz masajı yapın.
DOKTORUNUZU ARAYINIZ
-Şiddetli bilek saakatlanması bulgularınız varsa
-Tedaviye rahmen şişme, çürüklük , ağrı artıyorsa
-Ayağınız alçıdayken parmaklarınızda solukluk ve his kaybı oluyorsa
-Ameliyat sonrası enfeksiyon varsa (ateş, cerrahi yarıktan akıntı, ameliyatlı bölgede ağrının artması)

Klavikula ( omuz kemiği) Kırıkları

Taekwondo yüksekten gelen sert ve etkili tekmelere sahiptir .Bu nedenle sporcular klavikula ( omuz kemiği) kırılmalarına her an için hazırlıklı ve tedbirli olmalıdırlar.Klavikula kemiği kırıkları genellikle orta ve 1/3 dış kısmından kırılır.En yaygın olanı orta yerinden kırılmasıdır.Dış kısım kırkları nadiren olur .Bu kırıklar sıklıkla omuz eklemini de etler.
Klavikula kırıkları omuz eklemi,kırk bölgesini çevreleyen yumuşak dokuları, tendonları bağları, damarları, kasları etkiler.
Clavicula kırıkları kendisini :
*Kırık bölgesinde ağrı,
*şişme,
*kırk parçaları birbirinden iyice ayrılmış ise gözle görülür bir şekil bozukluğu,
*dokununca hassasiyet,
*kan dolaşımı zarar görmüş ise etkilenen tarafın omuz ve kolunda soğukluk ve hissizlik hissi ile belli eder.
Taekwondoda omuz eklem,i kırılmalarının önüne geçmek için sporcuların kullandığı safeguardlarda değişime gidilmiş ve koruyucular omuz genişliğini örtecek şekilde düzenlenmiştir.
Bu tür kırılmaların önüne geçmenin diğer bir yolu da iyi bir kondisyon kazanman ve yeterli kas gücüne ulaşmaktır.kalın kas yapıcı kemiğin ve komşu dokuların korunmasında en büyük yardımcıdır.
Klavikula kemiği şüpheniz varsa bunun tedavisi keinlikle dpoktor müdahalesidir.

Doktora gidinceye kadar yapabileceğiniz müdahale:
Münkünse kişinin o bölgeye baskı yapan elbise ve koruyucularını çıkartmak.
Şok olasılığına karşı battaniye ile sarmak.Hemen buz tatbiki yapmak
ve doktora müracaat etmektir.Doktor burada ameliyatlı veya ameliyatsız olarak kemik bütünlüğünü sağlar.Bunu sağlamak kemik kırılmasından hemen sonraki birkaç saat içinde yapılmalıdır.6 saat geçmesi demek iç kanama riskini artırabilir ve şoka neden olabilir.Doku elastiğini kaybettiği için kemik parçasını yerine kaydırmak zorlaşabilir.
Kemik bütünlüğü sağlanınca doktor size hareketsizliği sağlamak için boyun askısı önerir.
Cerrahide konan vidalar bir yıl veya daha fazla kalabilir.Ancak siz normal fonksiyonlarınıza ve antrenmanlarınız 4-5 hafta içinde dönmelisiniz.
Sizin bu esnada yapmanız gereken buz masajıdır.İyileşmeden sonra bile buz tatbikini ihmal etmeyin.iyileşme sağlandıktan ve antrenmanlara başladıktan sonra bile buz masajını antrenmandan 15 dakika evvel 4-5 dakika uygulayın.
Aktivitelerinize yavaş yavaş doktor tavsiyesi ile dönün.Herhangi bir şikayette aktiviteyi bırakın ve doktora başvurum.
Toparlanma süresi içinde Et , balık ,süt yumurta gibi iyi protein içeren besinlerle beslenin.Bol sıvı ve lifli besinler alın.

Astım hastalığı ve
Asmatik ( Astımı olan) Taekwondocular için tavsiyeler.

Astım hastalığı türk toplumunda %3-5 arası ısklıkla görülen bir hastalık biçimidir.Astım hastalarının %50 si bu hastalık semptomlarını çoçukluk yaşlarında göstermeye başlarlar.Bu çoçuklarda kısa bir zaman sonra ergenlik yaşına geldiğinde bu hastalık illeti ile boğuşmaya başlarlar.
Astım basit olarak izak edilirsebir hastalık olup hava yollarının belli ateşleyici( olayı başlatan, irrite edici)nedenlerden dolayı tıkanması ve kişinin nefes alıp vermede zorlanması ile karakterizedir.Astım, öksürük, hışırtılı solunum, göğüste sıkışma ve solunum güçlüğü ile ayırt edilen, havayollarının kronik enflamatuar bir hastalığıdır.. Astımlı bir hasta astımı tetikleyen bir faktörle (sigara dumanı, toz, hayvanlar,polen,soğuk hava, eksersiz,parfümler, toz toprak   gibi reaksiyona neden olan bir madde veya olay) karşı karşıya kaldığında, akciğerlere giden havayolları normale göre daha enflamasyonlu duruma gelerek veya şişerek nefes alıp vermeniz için daha az boşluk kalmasına yol açar. Aynı zamanda, havayollarının çeperindeki kasların sıkışmasına bağlı olarak küçülür veya fazla miktarda mukus birikmesi nedeniyle tıkanır. Bu süreçler gerçekleşirken, nefes darlığı, hışırtılı solunum ve öksürük gibi belirtiler ortaya çıkabilir.

Astımın tetikliyen etkenler
Alerjenler
İlaçlar
Enfeksiyonlar
Çevresel değişiklikler
Hava kirliliğine yol açan maddeler
Kimyasal maddeler
Heyecanlar
Hava durumu
Gıdalardaki katkı maddeleri

 

Astımın Belirtileri
Astım, tüm hastalarda farklı belirtiler gösterebilir. Çoğunlukla aşağıdaki belirtilerin birisinin veya birkaçının varlığı bir astım atağının habercisi olabilir.
Astım krizi genellikle öksürük, hışıltılı solunum ve göğüste tıkanıklık ile kendini belli eder. Bununla beraber, aşağıdaki belirtilerin herhangi birinin varlığında en yakın sağlık merkezine başvurunuz;
Rahatlatıcı ilaç etki etmez ve solunum güçlüğü devam ediyorsa,
Konuşmakta zorluk çekiyorsanız,
Dudaklarınızda ve tırnaklarınızda morarma varsa,
Kalpte aşırı çarpıntı ve nabızda hızlanma varsa,
Yürümede zorluk çekiyorsanız,
Nefes alırken boyun ve kaburga kaslarınızda çekilmeler oluyorsa. Tedavi planınızı, doktorunuzun önerdiği gibi uygulamazsanız (bazen de uygulasanız bile), ataklarınızın gelişmesine yol açan özel “tetikleyici faktörler”inizle karşı karşıya kaldığınızda bu belirtiler ortaya çıkar.

Astım ve Taekwondo
Astımın çok çeşitli tipleri ve belirtileri olabilir.Bizim için önemli olan ve burada inceleyip çare alacağımız astım tipi Yapılan eksersizin etken olduğu tetiklediği  Eksersiz-astımıdır.Astım hastalarının çoğu yaptıgı ufacık bir eksersizin bile büyük sıkıntılarınıu çeker.Ancak eksersizler boyunca astımın olumsuz etkilerini aşağı çekecek ve göstermiyecek tedbirler ve önlemler söz konusudur.
Eksersiz astımının belirtileri genel astım belirtileri ile hemen hemen aynıdır ve genellikle yapılan sert eksersizlerin tam ortasında meydana gelir.Yani eksersize başlayınca değil, performansın yükseldiği çalışmanın orta bölümlerde aniden kendini göstermeye başlar.Antrenman dozunun artması hava yolunun (ağız ,boğaz, gırtlak )kuruması ve serinlemesine yol açar.Bu kuruluk ve serinlikte eksersiz astımını ateşler.
Normal nefeslenmeyi biz genelde burnumuzdan yaparız.Burnımuz nemli ,ılık, havayı filtre edici özellik taşır.Nefes alırken ciğerlerimize nemli ve ılık temiz hava gider.
Eksersiz dozu artınca burundan giden hava nmikterı azlığından ağızımızı açarak ağız yolunuda kullanmaya başlarız.Ağız kurur ve akciğerlerimize kuru,soğuk   ve toz içeren kirli hava gitmeye başlar.Bu durumda antrenör sık sık buırundan nefes alımı için uyarılarda bulunur.Astım eksersizi çalışma başlayınca ağızdan nefes almanın başladığı  20 dakika içinde hırıldamalarla başlar ve kendini sporcuda belli eder.Antrenör eksersizi kesip sporcuyu dinlenmeye alındığında 60 dakika içinde tıbbi bir müdahale olmadan geçer.Ancak sert eksersizlerde 4 saat içinde kendiliğinden tekrar edebilir.Turnuvalar 4-6 saatten  fazla sürdüğünden astım belirtileri olan bir sporcuyu tedbir alınmaz ise bir turnuvada 2-3 kez bu nöbetler yakalayabilir.Taekwondo müsabakaları gün boyuna yayıldığından, taekwondo sporcucu maroton sporcusu gibi uzun süre dayanıklılık gerektiren bir enerjik bünyeye sahip olmalıdır.Gün sonuna doğru ilerliyen müsabakalarında yorulması ve ağızdan nefes almaya başlaması eksersiz astım belirtilerini aniden ateşleyebilir.
Eksersiz astımının tedavisi belirti ve semptomlarının önceden önüne geçilerek önlenmesine dayanır.
-Kondüsyon gelişimi ( bu müsabakalarda sürekli burun yolu nefeslenmesini sağlar ,iyi fiziksel çalışma yapan bir sporcu sürekli burun yolu ile nefes alıp verir.)
-Isınma( kapalı bir ortamda en az 5 dakika süre ile vucudun terleme noktasına gelecek şekilde yüksek ısıya çıkarılması)
-Tıbbi nefes açıçıların kullanılarak hava yolunun açık kalmasını sağlamak.
gibi tedbirler üzerine oturur.
müsabaka öncesinde; Albuterol( ventolin, Proventil,9 gibi inhalasyonların alınması %90 oranında eksersiz somtomlarının ortaya çıkmasını önler.Her iki müsaba öncesinde ve ya antreman öncesinde 2 kez sıkılması tavsiye edilir.Yani iki kez sıkılması sporcuyu 2 maç astım riskinden korur.Anternmanlarda antrenman öncesinde 2 kez ,1 saat sonrasında 1 kez veya 2 kez sıkılması tavsiye edilir.
Tabi çoğu asmatik ilaçlar kuvvetli uyarıcılarda içerdiğinden olimpiyat komitesi nin yasak ilaçlar kapsamındadır.Cromolyn sodium ,leukotriene inhibitorleri gibi..Yanlız Albuterol türü inhaler nefes açıçılar (spreyler) serbestir.Sporcular astım hastalığını deklere etmelidir ve raporunu göstermelidir.Doping kontrolunda ortaya çıkan Albuterol gibi (ventolin) gibi inhalasyon la alınan(fıs fıs) ilaçlar cezai müdahaleyi gerektirmez.Ancak ağız ve enjektabl( iğne) ile alınan beta-2 fomundaki antogonistler (Albuteroller) yasaktır.Bu nedenle Astım olan taekwondocular asla kendi seçimlerine göre değil,spor hekimine göre nefes açıçısını kullanmalıdır.

 

Taekwondo ve Hepatit

Bir spor olarak taekwondo son 5 yıl içinde çok fazla bir gelişim gösterdi.Çok sayıda insanın ilgisini çekmesi bu sporu yapanların sayısında tüm dünyada ciddi artışlar meydana getirdi.Taekwondo salonları öğrenci ve aktif sporcularla doldu taştı.Çok sayıda insanın, yönetici ,idareci,antrenör,sporcu yoğunluğu elbette toplu bir çalışma ortamı doğuracağından Enfeksiyon hastalıklara yakalanma riski taekwondoda buna paralel olarak çoğalmaya başladı.
Burada taekwondoda bulaşabilecek bulaşıcı hastalıkların bazılarını ve alınabilecek tedbirleri işleyeceğiz.Nasıl yayılırlar, yayılmaları nasıl önlenir, çalışma ortamında alınması gerekli ön tedbirler gibi birkaç önemli ana başlığı inceleyeceğiz.

Bu sporda biz antrenmanda veya müsabakalara kanamaların bazı türleri ile karşılaşırız.Kanlar patojen maddeler taşıyabilir ve kan yolu ile bulaşan enfeksiyoz (bulaşıcı) hastalıklara yakalanabiliriz.Veya kan ürünlerine ihtiyacımız olduğu zaman en yakın çevremiz taekwondo çalışanları olduğu için ihtiyacımızı onlardan karşılarız.Ancak  bu kan alış verişinde de hastalık riski olabilir.Yani kan yolu ile bulaşan bir enfeksiyoz hastalığa bulaşıcı hastalığa ya kanla temas ile yada kan nakli esnasında yakalanabiliriz.

Kan yolu ile yakalanabileceğimiz bulaşıcı hastalıklar

Human Immunodeficiency Syndrome (HIV) (insanın bağışıklık sistemi ile ilgili sendromlar)
Hepatitis B (HBV)
Hepatitis C (HCV)
Hepatitis D (HDV)

Hepatitin kan yolu dışındada bulaşan diğer çeşitleri.

Hepatitis A (HAV)
Hepatitis E (HEV)
Hıv bir virüstür .Aslında Hıv virürü ile AIDS (acquired immunodefiency syndrome) virüsü arasında bir fark yoktur.İki vürüs arasında etki tarzları bakımından çok az farklılıklar vardır.AIDS virüsü çok daha fazla öneme haiz olması ve ağır tablo izlemesi  nedeniyle ayrı kategorilenmiştir.
Zaten Hıv (hepatit) virürü ağır bir enfeksiyon seyri izlerse etkisi ve ölümcüllüğü AIDS virüsüyle aynı tarzda ve ayşı şekilde olur.İkiside bağışıklık sistemlerini yok ederek kişiyi ölüme götüren hastalıklardır.

Hepatit (HIV) karaciğerin enflamasyonuna sebep olan bir virüstür.Hasta direncine göre Akut ve kronik hastalık tabloları gösterebilir.Bazen Karaciğer fonksiyonlarının çökmesine siroz ve kanser gibi ağır tablonun oluşumuna neden olur.neden olur.

HIV virüsü nasıl bulaşır.
HIV: kişiden kişiye kan teması ile yara yüzlerinden ve çatlak deriden temes ile, kan alışverişi ile, cinsel ilişki ile, hıv bulaştırlmış vucüt sıvılarının sürülmesi ile, Göğüs sütü iel bulaşabilir.

Hepatitis A: Ağız veya dışkı yolu ile taşınabilir ve bulaşabilir.Öpüşmeler, kirli tuvaletler, yiyecek ,içecek,su  ve eşyaların ortak kullanımı

Hepatitis B: Hastalıklı kanla temas ederek ciltteki çatlaklardan, taraş bıçakları gibi kan tutabilen araç ve gereçlerden, enfeksiyonlu arkadaşımızdan kan nakli yoluyla

Hepatitis C: Hastalıklı kanla temas ederek ciltteki çatlaklardan, taraş bıçakları gibi kan tutabilen araç ve gereçlerden, enfeksiyonlu arkadaşımızdan kan nakli yoluyla

Hepatitis D: Hastalıklı kanla temas ederek ciltteki çatlaklardan, taraş bıçakları gibi kan tutabilen araç ve gereçlerden, enfeksiyonlu arkadaşımızdan kan nakli yoluyla bulaşabilir.Hepatit D ,hepatit B geçirmiş kimselerin yakalanacaı bir hepatit türüdür.

Hepatitis E: Oral ilişkiler(öpüşme salya, hapşırma, havlular vs.), kirli tuvaletler

Hepatit (Sarılık) ın yayılması nasıl  önlenir?

Hepatitin yayılmasını önlemek için yapılması gerekli ilk şey bu konuda kendinizi iyi eğitmektir.Çevrenizdeki herkeside bu bilgiden haberdar etmeniz gerekir.Hepatit yayılmasını önlemek için emniyetli  cinsel ilişki şarttır.
İnsanlar arasındaki her ilişki HIv bulaşma nedeni olabilir.Annenin memesinden bile meme emen çocuğuna HIv bulaşabilir.
Hepatit A yı önlemenin en önemli yolu :
özellikle tuvalette dışkılamadan sonra elleri çok iyi yıkamakla olur.Özelikle dışkı temizlemede eller yerine tuvalet kağıdı tercih ediniz ve bol sabunlu su ile temizleniniz.Yemek yaparken veya yemek yemeden önce ellerinizi muhakkak yıkayınız.Yabancı havlu ve eşyaları kullanmaktan kaçınınız.Hasta arkadaşlarınızın bardak, çatal,kaşık,eldiven ,havlu vs gibi eşyalarını kullanmayınız.
Hepatit B yı önlemenin en önemli yolu:
Hepatit B kanla bulaşır .Bu nedenle riskli cinsel ilişkilerden kaçınınız.Belli yerlerde ve hayat kadınları Vs ile yapacağınız ilişkiler sizin için çok risklidir.Yabancı diş fırçası,jilet,iğne vs gibi kan transferine neden olan malzemelerden kaçınınız
Hepatit C yı önlemenin en önemli yolu:
Kan bulaşmış eldivenlerden kaçının,Enfeksiyonlu şahısların eşyalarından kaçının.Jilet,Tıraş makinesi,diş fırçası, toplu iğneler,tamponlar,temizlik malzemeleri size ait olsun.
Hepatit D yı önlemenin en önemli yolu:
Hepetit D den Hepatit B aşısı yapılarak korutulabilir.Yine yabancı eşyalardan kaçınmak gerekir.
Hepatit E yı önlemenin en önemli yolu:
Hepatit E den korunmak için özellikle hastalıklı arkadaşınızın meyva suları,sporcu içeceği gibi Vs ilaçlarını          kullanmayınız.Banyolardan sonra ortak eşyalardan kaçının .Kendi kuru ve temiz eşyalarınızı tercih ediniz.

Herpes Simplex temasla bulaşır.Herpeks simpleksi arkadaşınızın size ,yüzünüze vs. dokunmasına izin vermeyin.

Hepatiti A and B için koruyucu aşılar geliştirilmiştir.Bu aşıları muhakkak olunuz.Hepatit B aşışı sizi Hepatit D yide koruyucu etki  gösterir.Hepatit C nin aşısı yoktur.Çünkü karaciğer yıkımına bağlı olarak         gelişen tehlikel,i bir durumdur.
Hepatit E içinde bir aşı türü henüz yoktur.
Aslında çoğu insan HIV/AIDS ve Hepatiti işitmiştir.Aslında hepatit AIDS göre daha hızlı bulaşır.Çünkü HIv virüsü bulaşıcı bir eşya üzerinde 1 hafta kadar canlı kalabilirken.Hepatit virüsü bulaştığı bir kesici malzeme üzerinde 1 ay kadar canlı kalabilir.

Taekwondocu olarak alacağınız basit tedbirler:
1-Herhangi bir kanla veya enfeksiyon bulaştırma riski olan bir malzeme ile temas etti iseniz ellerinizi bol sabunlu su ile yıkayınız.Kanla temas gerekiyorsa eldiven kullanınız.(Misal arkadaşınızın partnerisiniz.Onun burnu kanayabilir ve yardım ederken kan s,ze bulaşabilir.)Eldiven kullansanız bile yinede ellerinizi yıkamaktan vazgeçmeyiniz.
2-Antrenmanlardan önce ve sonra ellerinizi yıkamayı alışkanlık haline getiriniz.
3-Gerek maçta gerekse antrenmanlarda sağlık gereçlerininiz steril  olmasına dikkat ediniz.
4-Hastalıklı arkadaşlarınızla cilt temasından kaçınınız.Ter teması olmamasına dikkat ediniz.Ortak havlu,su bardağı,içeçek vs asla kullanmayınız.
5-Antrenman materyallerinizi onda bir oranında çamaşır suyu katarak yıkayınız.
6-Salon tuvaletlerini ve duşlarını düzenli temiz tutunuz ve periyodik dezenfekte ediniz.
7-Herkesin ayakkabısı ,terliği,havlusu,ayrı ayrı olmalı ve karıştırılmamalıdır.Seyahatlerde ortak eşya kullanmayınız.Diş fırçası,tarak, toplu iğne,sporcu içeceği  gibi eşyalar muhakkak her sporcu için ayrı olmalıdır.
8-Düzenli kan testlerinizi yaptırıp hastalık bulaşmış sporcuları tespit ediniz.Hastalıklı sporcular doktor tavsiyesine uymalı ve ona göre davranmalıdırlar.

Taekwondoda ayak  krampları

taekwondo2.jpg (11235 bytes)AYAK KRAMPLARI VE ALINACAK ÖNLEMLER
Bir kasın veya kas gurubunun tamamının veya bir bölümünün isteğimiz dışında kasılmasına kramp denir.En sık olarak ta uyluk  ve baldırımızda görülür.Bu nedenle taekwondoda en sık kullanılan bölgeler olması nedeniyle uyluk ve baldır krampları büyük  önem taşırlar.
Kaslarınızın esneme limitlerini zorladığınız zaman ağrılı ayak kramplarıyla karşı karşıya kalmışsınızdır.Bu nedenle krampların nasıl aniden ve ne kadar çok aşırı ağrıya neden olduğunu bilirsiniz.taekwondo1.jpg (14962 bytes)
Ayak kramplarının sebepleri içinde en önemlisi vücudun susuz kalmasıdır.Kilo kaybetmek için diüretikler kullanılması ve kasların limitleri dışında kullanılması krampların baş sebepleridir.Aşırı sıcaklarda ,yüksek dozda eksersiz yapılması antrenman sonuna doğru kramp oluşumlarını sıklaştırır.Ayrıca müsabaka evvelinden kilo düşmek amacı ile aşırı su ve sodyum kaybı, sıcak bir ortamda uzun süren müsabakaların sonlarında sık ayak krampları oluşumuna nedendir.Kramplar her kişide aynı sıklıkla görülmez.Kişiden kişiye görülme sıklığı değişir.Aynı şartlarda bir sporcuda görülmezken ,diğer bir sporcuda sıklıkla meydana gelebilir.
Krampın oluşum mekanizması tam olarak bilinmemektedir.Kas ve sinir zarlarının aşırı çalışması sonucunda ortaya çıktığı sanılmaktadır.Kas ne kadar fazla kasılmışsa ağrıda o kadar fazla olmaktadır.Yorgunluğa bağlı olarak atık maddelerin hücreler arasında birikmesi ve kan dolaşımının zayıflaması da bir etkendir.Bazen ağrının şiddetine göre bir iki gün kas ağrısının devam ettiği durumlar olabilir.
Ayak krampları ile karşılaştığınızda yapacağınız basit yöntemler şunlardır.
Antrenmana veya müsabakaya başlamadan önce ısınmalı, kaslarınızı esnetmeli ve bol sıvı almalısınız.
Buna rağmen krampla karşılaşırsanız.
A-Esnetme ve masaj: Yere yatınız bacağınızı doğrultunuz.Ayak topuğunuz yukarı bakacak şekilde kaldırınız.Bacaklarınızı  yavaş şekilde ovunuz, kasların gevşemesini sağlayınız.Bu konuda bir arkadaşınız varsa size yardımcı olması gerekir.
B-Baldır krampları için: Ayağa kalkınız.Ağırlığınızı kramp olan ayak üzerine veriniz.Yavaşça dizinizi bükmeye çalışınız.
C-Uyluk krampları için: Ayağa kalkınız.İki ayağınızıda bir hizada düzgün tutunuz.Belinizi ileriye doğru bükünüz Baldırlarınızı iki elinizle ovunuz.
Kramp giren bölgeye nemli ve sıcak bir havlu ile sarmak ağrıyı hafifletici ve açılmayı kolaylaştırıcı bir etkendir.
Sürekli ayak krampları ile karşılaşıyorsanız, düzenli olarak günlük 300 I.U vitamin E almalısınız.Çalışmalar göstermiştir ki düzenli E vitamini alınımı krampların oluşumunda değişik oranlarda azalmalar meydana getirmiştir.
Ayrıca diyetlerin potasyum bakımından zengin olması da krampların önlenmesinde önemli bir etkendir.Patates, kereviz, dolmalık biber, kayısı, üzüm suyu, portakal suyu, kavun  gibi gıdalar krampların önüne geçilmesi için harika besinlerdir.


Aşağıda Kramplarla fazla karşılaşmamak için alacağınız besinlerle ilgili bir tablo görülmektedir.

MİNERAL ADI

KAYNAKLARI

YETERSİZLİĞİ

Kalsiyum

Süt ve süt ürünleri

Kramplar

Kuru meyvalar

Meyvalar

Sinir iletiminde bozukluk

Sodyum

Tuz

Kas yorgunluğu

Süt ve ürünleri

  Ağrı,kramp, solunum yetmezliği

Magnezyum

Kurubaklagiller,tahıl,yeşil bitki

Kas kasılması,sinir iletiminde bozukluk

Taekwondo ve Öksürük

Taekwondo salonları çok sayıda sporcuya hitap ettiğinden sık sık salonlarda öksürük illetine yakalanmış, sık sık öksüren sporcularla karşılaşırız.Aslında bu sporcuların antrenör tarafından tespit edilmesi ve iyileşinceye kadar salona gelmemesi sağlanmalıdır.
Öksürük bir hastalık değildir.Bir hastalığın bulgusudur.Öksürük aslında vucudun bir savunma mekanizmasıdır. Akciğerleri korur.Fakat gerek uyku gerek antrenman sırasında sporcuyu aşırı derecede rahatsız ederek sporcuyu etkiler.
İki çeşit öksürük vardır.
1-Kuru öksürük( Balgamsız)
2-Yaş öksürük (kanlı veya kansız bagam vardır)
Balgam sümüklü, berrak, carehatli, kanlı olabilir.
Sebepleri:
Kuru öksürükler için:
Sigara içmek ve hava kirliliği
Astım
Viral enfeksiyon
Akciğerlerde yabancı cisim
Yaş öksürükler için:
Bakteriyel akciğer enfeksiyonu
Kronik bronşit
Tüberküloz
Mantar enfeksiyonları
Akciğer kanseri
Akciğer apsesi
Nasıl önlenir:
Sigara içme
Gribe ve soğuğa yakalanmışkimselerle temastan kaçınma
Üst solunum yolları hastalıklarının salgınlığı sırasında ellerin sık sık yıkanması
Altta yatan sebepleri tedavi
Tanı yöntemleri:
Bulgular hakkında kendi gözlemleriniz
Doktor tarafından yapılan fiziki muayene ve tıbbi geeçmiş.
Labaratuar çalışmaları.( Balgam kültürü vs)
Göğüs ve sinüslerin röntgeni.
Ameliyat:
Eğer öksürük akciğer apsesi  veya akciğer tümörü sebebi ile meydana gelmişşe ameliyat gereklidir.
İyileşme süresi:
Öksürüklerin çoğu nezle ve soğuklara bağlıdır ve 7-21 gün içinde kendiliğinden iyileşir.
Olası komplikasyonlar:
Öksürük nöbetinden sonra birkaç saniyelik bayılma nöbeti.
Kusma
İdrarı tutamama (özellikle 40 yaş üzeri çocuk doğuran bayanlarda)
TEDAVİ
Burada belirtiklerimiz yardımcı öğelerdir .Önemli olan doktorunuzun tavsiyeleridir.
Esas tedavi: Eğer evde yapılan tedavi hastalığa cevap vermezse veya enfeksiyon belirtileri varsa gereklidir.
Evde tedavi:
Buğu sağlayan sistemi uyurken yanınızda bulundurun. ve bunu sık sık yıkayın.(mikroplarla temasını engellemek için)
İlaç:
Belirtileri ortadan kaldırmak için reçetesiz ilaçlar ,pastiller veya öksürük şurupları kullanabilrsiniz.Eğer eksersizlere başlamayı planlıyorsanız  kodein ihtiva eden öksürük ilaçları kullanmayın.
Aktivite:
Yatak istirahatı gereksizdir.Antrenman yapmayın.Sık dinlenin.
Diet:
Bolo bol sıvı alın.Meyve suları, çay, karbonatlı içecekler için.Süt içmeyin çünkü bazı kimseleerde akciğer salgısını koyulaştırır.
Doktorunuzu arayın.
Öksürük nöbetleri daha uzun sürüyorsa
Öksürükle birlikte saı-yeşil, gri balgam geliyorsa
Öksürük 10 günden uzun sürerse
Ateşiniz birkaç gün sürer yada 38 derece üzerine çıkarsa
Öksürük nöbeti sırasında güç nefes alımı oluyorsa
Göğüs ağrısı veya nefes darlığı
Baş veya kulak ağrısı
Dişlerde veya kulaklarda ağrı
Sayıklama
Titreme
Boyun bezleri büyümüşşe
Dudaklar ,cilt ve tırnaklarda morarma olmuşşa
Ciltte kızarma oluyorsa

Taekwondonun terapiden daha iyi bir yöntem olduğuna dair 10 temel neden

Akli ruhi sağlığınız için hangisi daha iyidir. Taekwondomu yoksa  psikoterapi mi? Taekwondo ile uğraştığımdan ve bu konu ile çeşitli makaleler yazmaya başladığımdan beri bu benim kendi kendime sık sık sorduğum bir sorudur. Gerek bir bakıma hekim olmam nedeniyle muayenehanemde ve gerekse taekwondoya olan ilgim nedeniyle Dojankta farklı yaş guruplarına sahip kişilerin sosyal problemleri ile karşılaşıp onların biraz daha kendilerini iyi hissetmeleri konusunda sıkça yardımlarım olmuştur.Terapistlerle söyleşilerimde onların, genelde müşterilerinin duygularını kendilerini onların yerine koyarak anlamaya çalıştıklarını ve aynı problemi birlikte yaşıyormuşcasına beraber çözmeye çalıştıklarını öğrendim.Hatta bunu belli bir grup terapisi içinde yaptıklarında başarının çok daha kolay geldiği gerçeğini öğrendim.Yani aynı problemi beraber yaşıyan insanlar bir arada o sıkıntılarının üstesinden daha kolay gelebiliyorlar ve topluma adapte olabiliyorlar.
Taekwondoda bir bütün olarak bundan daha farklı birşey değildir.Taekwondo kendimizi daha iyi hissetmemizi sağlayan ve bizi hayatın zorluklarına hazırlayan bir eğitim yöntemidir.Taekwondo kişilere güven duygusunu, disiplin li hareketi ve otokontrol duygusunu geliştirerek bri psikiyatristin uzun çabalar sonucu hastasına kazandurmaya çalıştığı melekeleri bir eğlence ortamı içinde sunar.
Bu nedenle hangi aktivite düzenli bir yaşam için daha iyidir sorusunu sorabiliriz. Psikoterapimi yoksa taekwondomu? Akli,ruhi depresyonlarda,tavsiye ve yönlendirme ile iknaya çalışışan insanlar kendilerini biraz iyice hissederler.Ama yanlızlık ve sosyal adaptasyon sıkıntısı çeken insanlar bir süre sonra aynı problemlerle yine karşılaşacaklardır.Kendilerini bir süre sonra sürekli terapi ve tedavi ihtiyacıiçindee hissetmeye başlamalarıda bir problem doğurur.Oysa taekwondo kişiyi topluma kazandırma, kendine güven, karar verme, ve arkadaşlık duygularının kazandırılması bakımından maddi bir masrafda girilmeden hazır bir ortam sağlar.

İşte size Taekwondo salonlarının terapiye göre avantajlarını ortaya koyan 10 temel sebep?
10- Terapi bir grup tedavi yöntemidir.Aslında hiç bir şey bir araya gelen ve birbirlerine dayanılmaz sıkıntı ve problemlerini anlatan insanların arasında olmak kadar çekilmez değildir.Dert anlatacaksınız ve dert dinleyeceksiniz de tedavi olacaksınız.Bunun içinde üstelik vizite ücreti ödeyeceksiniz.Oysa taekwondoda kendinizi hazır bir gurubun içinde bulursunuz,Taekwondoda birbirlerine destek olarak hoş şeyler yapan,bir yandan eğlenirken birbirlerine yardımcı olan, destek olan ve çalışmayı eğlenceye dönüştüren neşeli bir gurubun içinde kendinizi buluverirsiniz.Yani hazır eğitimli bir toplum ve her 
türlü sıkıntıyı eğlenceye dönüştürme yeteneğindeki kişiler sizin veya çocuğunuz için bulunmaz bir fırsattır.

9-Taekwondo salonuna girerken dabok denilen ünüformayı giyersiniz,kendinize aynada bakıp zevk alırsınız.Bruce lee, Chack Norris,Chagi Chan gibi yani kendinizi farklı hissedersiniz.Taekwondoda kendinizi beğenir (gurur ve kibir anlamında değil) ve farklı şeyler yaptıkça güvenmeye başlarsınız.Halbuki terapi seansında kendinizi hasta gibi hissedersiniz.Çünki herkes size hasta gözüyle bakar.Basit bir depresyonunuz belkide dahada içinden çıkılmaz bir hal alabilir.

8- Taekwondoda bol bol bağırırsınız.Terapide ise bol bol ağlanır.Ağlanılması ve böylece ruhsal boşanılma tavsiye edilir.Nedern ki?Hem ağlayıp duracaksınız hemde vizite üsreti vereceksiniz.Bana göre bağırma, ağlamaya nazaran daha verimli bir boşalma yöntemidir.Taekwondoda bol bol bağıran kimse kendini daha rahat ve iyi hisseder.

7-Çok samimi teşvikler ve cesaretlendirmelerle karşılaşacaksınız.Belki terapistiniz yapar veya yapmaz ,ama taekwondo eğitmeniniz muhakkak yapacaktır. Taekwondoda en ufak bir ilerleme kaydettiğinizde, antrenörünüzün teşviki ve cesaretlendirmesi ile karşılaşırsınız.Diğer üye sporcuların teşviğini, yardımını cesaretlendirmesini, görürsünüz.Yani sadece tek kişinin değil birçok üyenin teşvik ve cesaretlendirmesini alırsınız.

6-Bire bir terapi seansları çok pahalıdır.Her saatine vizite ücreti ödersiniz.Düşünebiliyormusunuz.Birine bol    bol para ödeyeceksiniz.Satiniz ve seansınız belli.Gidip ondan para ile teşvik, cesaret,moral  alacaksınız.Halbuki taekwondo salonları çok cüzi aidatı ile size daha büyük olanaklar sunar.

5-Taekwondoda kırın dökün (mermer,tahta tuğla v.s),bağırın çağırın. Serbesttir.Oysa terapisler seanslarda birşeyleri kırmaya başladığınızda epey kızarlar.

4-Mükemmel eksersizler yapmaya başlarsınız ve fiziksel kapasiteniz artmaya başlar.Çalışmalar kişiyiılımlı hale getitir.Yumuşatır.Eksersizin antideprasyon etkisi vardır.Kişideki günün depresyon ve sıkıntılarının atılmasına yardımcı olur.Esneme eksersizleri ,oldukça yaşlı kimselerde bile elastikiyeti geliştirir.Taekwondo çok basiteksersizlerle güçlü bir elastikiyet sağlar.Terapide spor ve eksersizin, depresyon ve strese olan olumlu etkisini bulamazsınız.

3-Taekwondo çalışmaları kişinin çalı8şma seansları dışındaki boş vakitlerdir.Dolayısıyla kişinin zamanını çalmaz.Ekonomik verimliliğini azaltmaz.Yani taekwondoya ayıracağınız zaman sizin yaşantınızı olumsuz etkilemez ve gözünüz arkada kalmaz.Terapide zamanının ,ekonuminizi , günlük haftalık planlarınızı etkiler.İşinizi terapiye göre ayarlarsınız.Buda sizi maddi ve ruhi sıkıntıya sokar.

2-Ruhi disiplinin ve kontrolün değerini öğrenirsiniz.Terapisler kendini kontrol hakkında pek konuşmazlar.Fakat ruhi kontrol kişinin gelişimi ve mutluluğunun anahtarıdır.Taekwondodadaki basit törenlerin bir anlamı vardır.Taekwondodaki tüm törenler, selamlamalar, eğitmene ve diğer sporculara olan saygı ifadeleri,salonun selamlaması Vs hepsi kişinin nefsi kontrolu ve gelişimine yarayan pratrik yöntemlerdir.Taekwondo tekmeleri ve yumrukları değil kişinin nefsini kontrol edebilme mekanizmasıdır.

1-Taekwondo bir eğlencedir.Zevk alırsınız.Yeni arkadaşlıklar kurar ,yeni seyahatler yaparsınız.Farklı kişiler ve kültürlerle muhattap olur, dünyanın dört tarafından dostluklar kurarsınız.Terapide yanlızlık vardır.Taekwondo kişiyi topluma kazandırması ve sosyalleşmesi açısından çok daha fazla geniş imkanlar sunar.Önüne hazır bir ortam koyar.

Taekwondo ve Burun tıkanıklığı
Bu makalede Orhan Bağrıaçık ve ve Mahmut Açak’ın
“Spor yaralanmaları ve hastalıklar” adlı eserinden yararlanılmıştır.

Taekwondo müsabakalarında burun tıkanıklığı sporcu performansını olumsuz etkileyen nedenlerden biridir.Bu nedenle sporcuların müsabaka ve antrenman öncesinde bu konuya dikkat etmeleri gerekir.Burun kanalı 2 nedenle tıkanır
1-Anatomik bir neden vardır
2-Hastalık nedeni
Bu iki sebepten dolayı ağız yoluyla nefes alınmaya başlanır.Performans azalır ve dayanıklılık düşer.Taekwondo müsabakalarının sabah başlayıp geç vakte kadar sürdüğünü ve sporcuların bol oksijene ihtiyaç duyduklarını düşünürseniz ağız yolu ile nefes alma sporcu performansı için yetmeyecektir.
Burun tıkanıklığı belirtileri:
1-Burundan nefes alma zorluğu
2-Yüzde ağrı
3-Baş ağrısı
3-Sık hapşırma ve kuru öksürük
4-Hırıltı
5-Koku alma duyusunun azalması
6-Burun eğriliği
Görüldüğü gibi burunun tıkanması ile ağızdan nefes alma sadece yetersiz oksijenleşmeyi değil beraberinde baş ağrısı ve huzursuzluğu da getirir.
SEBEPLERİ:
Burun eğrilikleri
Burun yaralanmaları
Saman nezlesi ,grip vs. hastalıklar
sinüzüt veya kronik burun enfeksiyonu
Sigara içmek
NASIL ÖNLENİR:
Tıkanmaların pek çoğu önlenemez.Alerjik reaksiyonlar tıkanmanın sebebi ise altta yatan alerjik sebebe bağlı tıbbi tedavi gerekir
Evde hava arıtma ,ısıtma ve temizleme sistemi kullanmak gerekir.
Burun poliplerinde ve burun eğriliklerinde ameliyat gerekir.
Hastalığa bağlı tıkanmalarda hastalığın tedavisi şarttır.
BURUN EĞRİLİĞİ KOMPLİKASYONLARI
Performans düşmesi
Tekrarlayan burun kanamaları
Uyuma güçlüğü ve kronik yorgunluk
Sünüzit
Orta kulak iltihabı
Tekrarlayan burun enfeksiyonları
TEDAVİ
Doktorunuzun dediklerine uyunuz
yardım amaçlı olarak:
Esas tedavi:Alerjik bozukluklar için doktor önerisi
Burun eğriliği ve polipleri için: ameliyat
Evde tedavi:
Tüm alerjik koşulların yok edilmesi
Yatak odasındaki halı ,battaniye vs eşyanın uzaklaştırılması
Duvar ve yerlerin nemli bezle temizlenmesi
Yatağın temizliği
Sadece kilimler kullanın kilimler her hafta yıkanabilir.
Her zaman yıkanabilir yatak çarşafları kullanın
Pencere ve kapıları kapalı tutun
Tozlu nesnelerden uzak durun
Her türlü ev hayvanını uzaklaştırın
İLAÇ:
Vücudun alerjik dayanıklılığını arttırmak için antihistaminikler, delcostenjanlar,( ödem çözücüler) Kortikosteroid damlalar veya spreyler, kromalin burun spreyleri tavsiye edilir. Bu ilaçlar belirtileri azaltır ama tedavi etmez.

PRATİK BİLGİ:
Taekwondoda burun tıkanıklığı genelde müsabaka öncesinde enfeksiyona bağlı olarak veya müsabaka esnasında gerçekleşir.Burun eğriliği veya alerjik nedenlere bağlı olan tıkanmalar zaten önceden bilinen nedenler olduğu için tedbiri alınmıştır.
Müsabaka öncesi larenjit, farenjit veya gribal bir enfeksiyon sonucu  burun tıkanmanız varsa o gece muhakkak surette burun tıkanıklığını çözmeniz gerekir.Çünkü burun tıkanıklığı sonucu  ağızdan nefes alma beraberinde ağız kuruluğu, öksürüğü de beraberinde getireceğinden rahat uyumanızı engeller ve kabuslarla dolu uykusuz bir gece geçirmenize neden olur.Bu nedenle doktora çıkmanız ve gerek hastalığa karşı gerekse burun tıkanıklığına karşı önlemlerinizi almanız gerekir.Doktora çıkma için illa yüksek ateşi veya halsizliği beklemeyin.Bir yıl boyunca hazırlandığınız müsabakadan vazgeçemezsiniz, hasta hasta çıkmak zorundasınız, ancak hastalığın neden olduğu burun tıkanıklığını kısmen açarak yan etkilerini ortadan kaldırabilirsiniz.Kendi kendinize limon suyu,ıhlamur, kekik içerek tedavi yollarına sapmayınız.Mikrobik veya virütik bir hastalığın tedavisi doktor ve ilaçtan geçer.Bunun için sizi bir gün sonraki müsabakaya hazırlayacak en uygun çözüm burun kanallarını açıcı damlalar ve spreylerdir. Bunlar doktor tavsiyesi ile kullanılır.
Eğer gribal bir enfeksiyonunuz varsa burun tıkanıklığı belirtileri başlamış ise :
1-Kamptaki odanızı hemen ayırtmalı
2-İlaçlarınızı düzenli kullanın
3-Müsabaka bitimlerinde arkadaşlarınızdan uzak durunuz
4-Maç aralarında temiz havaya çıkınız ve burun kanallarını sık temizleyiniz
5-Asla başkalarının havlu ve ekipmanını kullanmayınız, kendi özel havlunuzu başkasına vermeyiniz..Çünkü aynı problemi 4 gün sonra müsabakaya çıkacak olan arkadaşınızda oluşturabilirsiniz.
Piyasada eczanelerdeki isim çeşitleri olarak:
Otrivinenasal, forialnasal, nostil spiray gibi isimler altında satılırlar.Bunlar genelde yan etkileri olmayan burun açıcılardır.Ayrıca doktor kontrolünde verilmesi gereken daha etkin açıcılarda varır.Sizin kendi başınıza alıp kullanabileceğiniz en zararsız burun yolu açıcı ise serum fizyolojiktir.Bu durumlarda, serum fizyolojik dışındaki her ilacı doktor muayenesi sonucu kullanınız.Tabi ki bunlar tedaviye yönelik ilaçlar değil yardımcı ilaçlardır.Tam tedavi için hastalığın iyileşmesi gerekir.Burada bahsedilen konu, tam maç günü sizi talihsizce yakalayan gribal veya başka bir nedenle olan hastalık sonucu burun tıkanıklığınızın sizi rahatsız etmemesine çalışmaktan ibarettir.Çünkü hasta bile olsanız bir yıl boyunca belki de tek kez çıkabileceğiniz maçtan feragat edip katılmamanız söz konusu olamaz.Hiç bir sporcu buna razı olmaz.

Müsabaka esnasında hiç bir nedene bağlı olmaksızın burun tıkanıklığı söz konusu olabilir.Her maçtan sonra kesinlikle lavaboya gidilerek eller yüzler ve burun kanalları temizlenmelidir.İlk maçta buruna bir darbe almış iseniz ve burun kanamanız olmuş ise ikinci maçta burununuz tıkalı çıkmamalısınız.Geçen zamanda tuvalete gitmeli ve kanama durmuş ise burun kanalını temizleyerek aşmalısınız.Çünkü kanama sonucu burun kanalınız tıkalıdır.

Eğer normal periyodik antrenman seanslarında burun tıkanıklığı söz konusu ise ve bu bir hastalığa bağlı olarak gelişiyorsa şikayetler geçene ve hastalığınız iyi olana kadar antrenmanlardan hem sizin ve hem de diğer sporcuların sağlığı açısından uzak durunuz.

 

Diyabet ve Eksersiz

Diabetik hastalar taekwondonun eksersiz özelliklerinden faydalanabilir eksersiz amaçlı olarak taekwondo çalışabilirler.Ancak ağır ve ciddi antrenmandan çok eksersiz amaçlı çalışmalara katılabilirler.Eksersiz Diabetik hastalarda da güzel bir görünüş sağlar ve benlik ve şahsiyeti geliştirir.Eksersiz vücut ağırlığını kontrol edilmesini sağlar.Düzenli olarak yapılan eksersizler kan şekerini düşürerek diabetin regülasyonunu kolaylaştırır.İnsülüne bağımlı hastalarda insülün alımını azaltan bir etki yapar.Diabetli hastalar kalp riski altındadırlar. Bildiğimiz gibi eksersizde kalp riskini azaltan bir etki yapar.
Diabetik hastalar ve hatta insüülüne bağımlı hastalar bile eksersiz yapabilirler.Eksersizin faydaları zararlarından her zaman fazladır.Yalnız bu tür hastalar taekwondo salonlarına gelmeden önce doktora danışmalı ve kontrollü seans yapmalıdırlar.Çünkü antrenman ve eksersizler vücuttaki insülün alımında değişikliklere neden olabilir.Bu nedenle doktor kontrolü şarttır.Antrenmanın (eksersi ) şiddeti ve eksersiz sırasındaki vücut şeker seviyesinin ne olacağı kontrolü önceden yapılmalı ve bilinmelidir.
Eksersiz vücudu insülüne daha duyarlı kılar.Vücut için insülün alım oranlarında azalma olabilir.Bu nedenle daha önceden alınan dozdaki bir insülün vücut şeker seviyesinin çok düşmesine neden olabilir.
Bu nedenle eksersiz yapan diabetik hastalar Kan şekeri seviyelerini antrenman öncesi ve sonrası ölçmelidirler.Değişiklikleri bir rapor halinde doktora sunarak ,bir insülün dozu ayarlamasına yardımcı olmalıdırlar.Hangi saatlerde, ne şiddette bir antrenman yapıldığı ver bu arada ne tür gıdalar alındığı  doktora bildirilmelidir.
Doktor antrenmanın şiddetine göre  ve insülün alım miktarınıza göre size bir diet önerebilir.Antrenmandan sonra zengin karbonhidratlı gıda alıp almama konusunda kararını verir.Veya hafif eksersiz çalışmalarında bu tür karbonhidratlı besinlerden kaçınmanızı önerebilir.Bu tavsiyeler antrenman şiddetine ve şeker seviyenize göre ayarlanacak faktörlerdir.
Diabetli hastalar antrenman esnasında daha fazla sıvı tüketmelidirler.Bu bol saf sudur.Tabi ki doktor önerisine göre bazı sıvı içeceklerde olabilir.
Sıcak havalarda insülün em,ilimi artar ve kan şekeri seviyesi düşebilir.Bu nedenle yaz aylarındaki antrenmanlarda insülün alınımında azaltılma yapılabilir.Bunlar doktorunuza danışılarak yapılmalıdır.

Unutmayın doktoru kontrolü altında yapılan eksersi amaçlı taekwondo çalışmasının faydaları sizin için çok daha fazladır.Bu nedenle doktorunuz size eksersiz yapmanızı rahatlıkla önerecektir.Taekwondo çalışmaları sizin eksersiz yapmanız,topluma katılmanız ve hayatı sevmeniz açısından size büyük fırsatlar doğurur.

 

Taekwondoda buz tatbiki
Bare Grounds’un makalesidir

 Sık sorulan sorulardan biri buz ve sıcaklık uygulamalarının ne zaman ve nasıl olacağı şeklindedir.Eğer bir bölgenizde incinme varda ve acı çekiyorsanız ilk 7 gün kullanacağınız tedavi yöntemi buz tatbikidir.7 günden sonra incinme bölgesi hala şiş ve acı varsa  ve antrenman yapmak zorunda veya maça çıkmak zorunda iseniz buz tatbikine devam edebilirsiniz.Yani antrenmana başlarken veya maça başlarken veya maç sonunda buz tedavisi uygulayabilirsiniz.
eğer maç probleminiz yoksa, incinen bölge 7 günden sonra şişliği ,morartısı ,sertliği ve acısı azalmış ise buz tatbikini terk edip nemli sıcak bez kompresi uygulamasına başlamanız gerekir.Antrenmanlardan önce setleşmiş olan bölgede  bu nemli sıcak uygulaması kan dolaşımının sağlanması açısından faydalı olacaktır.
demek ki pratik olarak izah edersek ilk 7 güm buz uygulaması, sonraki 2 ve 3. haftalarda ise nemli sıcak kompres uygulanması gerekir.
Eğer incinmede bir şişlik morartı yoksa sadece bölgede hafif acı varsa, antrenman öncesi sıcak nemli bez tatbiki kasların ağrısının sakinleşmesi açısından faydalıdır.Antrenmandan sonra hala bir acı çekiyorsanız bu kez hafif buz masajı uygulayabilirsiniz.
Yani sıcak tatbiki antrenman öncesi kasların çabuk gevşemesini ve elastikiyetini, antrenman sonrası buz tatbiki ise yorulan ve acısı artan kasın ağrısının dinmesi açısından fayda verir.
Ringe müsabaka yapmak için girerken veya müsabakada devre arasında  ,bir incinme için buz kullanmak hatalı değildir.Aslında ,belki de yapabileceğiniz en  en önemli ve tek uygulama budur.Bu sayede bacağınızda veya ayağınızda oluşan ve hareketinizi yavaşlatan şişkinliği az da olsa indirebilirsiniz.Buz tatbiki doğrudan doğruya bant tatbikini, veya sargıyı takiben hemen uygulanmalıdır.Şişen sahanın üzerine sürekli baskı yapacak şekilde uygulandığında şişme durumuzu yavaşlatır.
Unutmayın eğer vücudunuzun bir bölgesinde gerçekten bir incinme varsa ,o sahanın şişmesi 10-12 dakikalık bir zaman dilimi sonra olur.Bu nedenle buz tatbiki bu süre dolmadan önce acilen uygulanma gerektirebilir.Yani bu süre içinde hemen sargı ve üzerine buz tatbiki uygularsanız, 10 dakika sonra oluşacak şişliğin önüne geçebilirsiniz.
Arzu edilen şey, burkulduğunuz zaman veya bir yerinizde çekme hissettiğiniz zaman, acilen buz tatbikine girmeniz ve hemen bandaj veya sarma yoluna gitmenizdir.
Bir ayak incinmesi sonunda Yürüme zorluğu çok acı veriyorsa, ayakta 10 dakika sonra kesinlikle bir şişme olacak demektir.Bu nedenle akıllı olup incinme meydana gelir gelmez buz çantasını kapmak gerekir.

Buz tatbiki açık kanamalarda da kullanılan ve kanamanın süratini keserek kay kaybını önleyen bir uygulamadır.Açık kanama varsa hemen steril bir gazlı bezi yara üzerine koyarak kanın emilmesini sağlamalısınız ve gazlı bez tamponun üzerine de buz tatbiki yapmalısınız.
Eğer daha uzak bir tıbbi müdahale yerine gidecekseniz buz torbasını incinen sahaya, bir sargı ile bağlamanızda yarar vardır.torba içindeki buz ezilmiş olmalıdır veya dairevi,yarım ay şeklinde olmalıdır.Dört köşe buz kalıplarının kenarları keskin olabilir ve incinen sahayı daha çok tahriş edebilir ve acıyı arttırabilir.

Ergenlik çağı öncesi çocuklarda  ( 8 yaş altı) yaş çocuklarda , incinme sahasına direk buz konulmamalıdır.Bu çocuklarda ciltler çok naziktir ve kolayca tahriş olabilir.Muhakkak surette ıslan bir kağıt veya bez havlu koymak üzerine buz tatbik etmek lazımdır
Erginliğe ulaşmış gençlerde veya yaşlılarda, alın bölgesi veya dirsek bölgesi incinmeleri haricindeki diğer bölgelere direkt olarak buz tatbiki yapılabilir.Tabi ki daha öncedeb bilinenherhangi bir allerjik   durum yoksa ( o bölge önceden donma geçirdi ise veya  Raynaud’s Sendromu gibi allerjiler)..

Buz değişik metotlarla tatbik edilebilir.Buz torbaları,buz banyoları, buz anaforları,buz masajları seklinde tatbikler vardır.
Buz banyosu için basit bir kap, kova veya leğen içine buz doldurulur.Bu buzun üzerine incinen bölgeyi kaplayacak kadar su ilave edilir.Buz banyoları bilhassa ayak ve el parmak incinmeleri için çok kullanışlı bir metotdur. Buz banyosu tatbiki , parmaklar bölgesine buz torbası konmasından çok daha etkili bir yöntemdir.Zaman kaybını önler.10-15 dakikalık bir buz banyosu parmakla incinmelerinde buz banyosu için yeterli bir süredir.
   Buz masajı ,soğutma tedavisinde kullanılan bir diğer yöntemdir. .Kendi kendinize veya olmazsa yardımcı asistan tarafından uygulanabilir.Bunun için bir suyu akıtmayacak bir kağıt veya naylon kap içine 2/3 oranında su koyarak buzluğa koyun.İyice donduktan ve buz haline geldikten sonra kullanılmaya hazırdır.Yani oval ve geniş bir buz kalıbı elde etmeniz masaj için gereklidir.Hazır buz kalıpları keskin uçlu olabildiklerinden masaja iyi gelmeyebilirler.
Kalıbı çıkardıktan sonra kağıt veya naylon kabı hafifçe sıyırın ve buz kalıp açığa çıksın.Kalıbı tamamen sökmeyin, çünkü buzu tatbik etmek için direkt elle tutamazsınız çok soğuk gelir.Hafif dairevi hareketlerle incinen sahaya 12-15 dakika olacak şekilde sürerek masaj yapılır.Bu sürede zaten buz vücut ısısının etkisi ile yavaş yavaş erimeye başlar.
İncik kemiği kırılmalarında, diz bölgesi incinmelerinde, omuz bölgesi yaralanmalarında ve diğer geniş vücut bölgeleri incinmelerinde ve ağrılarında etkili bir yöntemdir.
Bilhassa ,böcek ısırmaları ve arı sıkmalarında vücut histamin salgılayana kadar bölgeyi hemen serinletir yanma ve ağrı hissini azaltır.Alerjik reaksiyonu en aza indirir.

Buz torbaları ve soğuk spreyler
Çoğunuz ticari amaçlı olarak üretilmiş buz torbalarını veya soğutucu spreyleri görmüşsünüzdür veya an azından birini kullanmışsınızdır.Artık marketlerde bile satılır  hale geldiler.Bu ürünler ile ile ilgili olarak kullanılmaları hakkındaki birkaç hatayı belirtelim.

  • Acil kullanımlık buz torbaları (açılıp hava ile temas edince soğuyan kimyasal içerikli buz kalıpları)sadece tek kullanımlık için üretilmişlerdir.Tekrar kullanılmazlar veya tekrar dondurulamazlar.Buz torbaları değişik kimyasallardan üretilmişlerdir.Bu nedenle alerjik ve tahriş edici olmaları sık görünür.Hiç bir zaman saf buzun rahatlığını içermezler.
  • Acil buz torbaları çok kısa kullanımlıktır.Soğuk etkisi sadece 8-10 dakika sürer ve kaybolur.Eğer tabi buzdan  hazırlayacağınız bir buz torbanız yoksa, 8-10 dakika sonra bu hazır buz torbasından  bir daha kullanmanız gerekir.Buda sizin için boşuna masraf demektir.
  • Müsabaka sahasında veya veya dojangta hazırlayabileceğiniz bir buz kalıbınız yoksa bu ticari soğutucu torbalar işinize yarayabilir.Ama siz her zaman için incinme sahasının bu ufak torbalardan daha fazla alan kaplayabileceğini hesap ederek dojangınızda buzdolabı bulundurun  ve buzluğunuzda kendi tabi buz kalıplarınızı hazır tutun.

Soğuk spreyler  , soğutma tedavisinin bir diğer çeşitidir.Fakat sadece birkaç dakika etkili olabilirler.Sadece çok keskin sancıyı 30-45 saniye kadar kesmeyi becerirler.Müsabaka esnasında müsabaka devam mecburiyetinde tercih edilen metottur.Arı sokmalarında veya çürük veya ezik oluşumuzu önlemede yeterli değildirler.Ancak elde hazır olmaları ve her an çantada taşınmaları dolayısı ile pratiktirler.

Bu soğutucu spreylerin kullanmadan önce alınması gerekli tedbirler vardır.Soğutucu spreyler Butan, etil klorür, florometan gibi patlayıcı kimyasal maddeler içerirler.Bu nedenle tedbirli kullanılmaları gerekir.Çünkü bunlar genelde sıkıştırılmış gazlar olup dikkatsiz kullanılınca patlayabilirler. Bu gazların donma dereceleri yüksek olduğundan cilt ısısı bunların donma dereceleridir.Dolayısıyla 36 derecelik bir ısı ile temasa geçince donarlar.Etki tarzları bu şekildedir.
Çok sıcak arabanın içine konursa veya aşırı sallantının olduğu bir ortamda aşırı sallanırsa patlayabilirler.
Ayrıca aşırı irritasyon ve cilt yanığına ( unutmayın soğuk tatbikide cilt yanığına neden olabilir) neden olabilirler bu nedenle direk cilt üzerine tatbikleri mahzurlu olabilir.
Bazı soğutucu spreylerin (florometan içerenler) kanserojen olduğu yolunda kesin görüşler vardır.
Soğutucu spreyler sadece müsabakalarda sporcusu kısa süreli rahatlatmak ve ufak kas ve ligamenlerdeki incinmeye bağlı acıyı azaltmak için kullanılabilirler. Kesinlikle göze , ağza veya açık yara üzerine tatbik edilmezler.İncinen bölgeye 15-20 cm uzaktan ve dairevi olarak püskürtme yapılır.Tek noktaya direk yapılan tatbik aşırı tahrişe ve cilt yanığına neden olur.5-6 sn den fazla püskürtülmezler.
Eğer bunlar yapılır buna rağmen acıyı kesilmezse müsabakaya devam etme terk edilmelidir.
BU spreyleri kullanırken ,etiketinde yazılan kullanma talimatlarına harfiyen uymalısınız.Rast gele kullanılan soğutucu spreyler, sporcunuzun maçı kaybetmesine bile neden olabilirler.Dolayısı ile bunları kullanmasını bilen ehliyetli kişilerin tatbik etmesi gerekir.
Creatine supplementleri ve Taekwondo sporcuları


Çoğu sporcular “kazanma her şeydir” diye düşünürler ve rakiplerine üstünlük kurabilmek için büyük dozlarda ilave besleyiciler alırlar.
Creatine son derece popüler spor suplementidir.Çoğu yetişkinler sporcular  ve hatta çocuklar ve gençler bile güçlerini arttırmak ve spor performanslarını arttırmak için bu enerji verici ek besinleri alırlar.

Creatine tabletleri vücuda daha güçlü ve uzun çalışabilme imkanı sunar. A.B.D. ‘de profesyonel basketbol oyuncularının % 87 ‘si , beyzbol oyuncularırnın % 78 ‘i ve futbol oyuncularının % 87 ‘si Creatine ‘ i aktif olarak kullanmaktadır.

Fiziksel güç ve enerjinin başarıya ulaşması için Creatine tabletleri kullanılır.Çoğu sporcu bu tabletlerin kendilerine patlayıcı bir güç sağladığına inanır

Creatine and creatine tabletleri:

Creatin kasların işlev görmesi için gerekli olan enerjinin kaynağıdır.Creatine, kimyasal ismiyle ”methylguanidoacetic acid”, vücut tarafından doğal olarak kasların içinde üretilir.Vücut kendi ihtiyacı olan Creatini karaciğer , böbrek ve pankreastada üretir.Yine vucut bu Creatinini eksersiz yapacağınız zaman lazım olacağı için kaslarda depo eder.Fazlası beyne ,kalbe ve diğer dokulara gider. Yani insanlar kaslarındaki depo edilmin Creatin miktarına göre enerjiktirler.Kaslarınızda Creatin miktarı fazla ise çok yorulmaz daha dayanıklı ve güçlü olursunuz.

Kaslar kullanıldığı zaman ATP adlı kimyasal, daha basit yapıları olan ADP ve inorganik fostofa ayrılır. ATP ‘nin  ADP ‘ye dönüşüm süreci kaslara güç veren bir enerjiyi ortaya çıkarır. Sorun şuradadır; en güçlü zamanlarda kaslar sadece 15-20 sn yetecek seviyede ADP ‘ye sahiptir. İşte burada CREATİNE devreye girer.

CREATİNE,   ADP’yi   ATP’ye yenileyerek dönüştürür. Yani, vücutta ne kadar fazla ADP varsa, kaslarında o kadar enerjisi vardır. Kısaca vücudun çalışma direncini artırır.

Şu bir gerçek ki;  vücuttaki kasların Creatine arzı sonsuz değildir. Ortalama olarak, insanlarda her bir kilo kas içinde 3, 5-4 gram creatine vardır. Önce Creatine çalışmalı ki sizde çalışabilesiniz. Bir sonraki çalışmaya devam edebilmek için kaslarınızı dinlendirmelisiniz.Vücudunuz her kilogram için 5 grama kadar creatin’i muhafaza edebilir.

Creatin tabletleri:
İşte dışarıdan Creatin tableti ile Cratinin miktarı arttırılarak (5 yerine 7-8 gram) vücudun güç kapasitesi arttırılmaya çalışılır.bu şekilde ek %20 güç ,performans ve dayanıklılık şı sağlandığı söylenir.Tabiki bu tabletlere kişilerin tepkisi farklıdır.Kaslarında zaten yeterli Creatin depolamış ve ve et balık gibi creatin içeren bol gıdalarla beslenmiş iseniz bu tabletlerin net bir faydasını göremezsiniz.
Çünkü  diyetinizde et veya balık varsa bol creatin alıyorsunuz demektir.Yani Et ve Balık creatin bakımından çok zengindir yani en çok enerji verici besinlerdir.İyi beslenen birinin ek Creatin almasına gerek kalmaz.Vücudun ürettiği ve tabi besinlerden elde edilen kendisine yeter ve artar bile.Vejeteryanlarda (sadece sebze ve meyve ile beslenen ve et yemeyenlerde) creatin noksanlığı göze çarpar ve spor yaşantıları olumsuz etkilenir.

Bilinmeyen sağlık riskleri:

Doktorlar halen bu enerji vericilerin faydaları ve riskleri üzerinde çalışma halindedirler.Bu enerji vericilerin (Creatin suplementleri) uzun vadeli sonuçlarını ve vücutta yapabilecekleri harabiyetleri tam olarak kestirememektedirler.
Çünkü bilinmeyen çok sağlık riskleri vardır.Misal olarak hamile anneler veya süt veren annelere kesinlikle kullanması yasak olan bu ilave eklerin çocuklardaki ve 18 yaş altı ergenler üzerinde de riskleri olabileceği kesindir.
Yine Böbrek hastalarının bu Creatin suplementlerini kullanmaları yasaktır.
Sizde bir sporcu olarak yaşınız veya sağlık probleminiz ne olursa olsun asla doktor kontrolü veya tavsiyesi olmadan Cretin suplementlerini (enerji verici ilave ekler) almayınız.

Yan etkiler:

Creatin suplementleri alan kişilerin vücutlarında kasların su tutması yüzünden kilo artışı meydana gelmiş gibi görünür.Uzun vadeli kullanışlarında kas krampları, su kaybı, ishal mide bulantısı ve geçici felçler oluştuğu gözlenmiştir.
Bu cratin suplementlerinin özellikle su kaybederek kilo düşme durumunda olan sporcular tarafından kullanımları son derece yanlıştır ve tehlikeli olabilir.
Creatin suplementlerinin kalp, beyin, böbrek karaciğer ve diğer hayati organlardaki etkileri tam olarak araştırılmış değildir.
Yine buların diğer ilaçlar ve vitaminlerle kombine kullanıldığındaki oluşabilecek sinerjik (olumlu veya olumsuz etkilerdeki artış) yine bilinmemektedir.
Tıp uzmanları Cratin tabletlerinin hastalıklar üzerindeki olumlu veya olumsuz etkilerini tam olarak bilmemektedirler ve araştırma devresindedirler.
Sporcuların bu tabletlere rağbeti tavsiye edilmez.Tabi yoldan et , balık vs gibi creatinden zengin gıdalarla beslenilmesi ve vücudun kendi tabi sınırlarının zorlanması güçün antrenman ile artırılması en tabi olan yoldur.

 

Ayağınızda
Kırışlar ve tekmelerinizi engelliyen 4 önemli rahatsızlık


Dr.Mustafa Sarı makalesidir.

Şu yazıya bir 10 dakikanızı ayrın,okuyun ve konu ile ilgili diğer bilgileri araştırın.Eğer bilmez iseniz tedbirsizliğiniz siz çok daha uzun zaman kayıplarına neden olacaktır. Antrenmandasınız tekme attınız. Ayağınız yere indiğiniz anda ayak topuğunuzda tarif edilemeyecek  kadar çok bir acı ile karşılaştınız.

Şunu unutmayınız ki ayak topuklarınız  sizin için çok önemli bir rol oynarlar.Tekme atarken, torbaya vururken, antrenman yaparken veya diğer  antrenman çeşitlerinizde sürekli olarak ayak tabanı ve bilhassa topuk kısmına aşırı yüklenmeler olur.Bu kısmın aşırı derecede kullanımı da tabi olarak bu bölgeye bağlı incinmeleri beraberinde getirir.Bu nedenle bu bölge sakatlıklarını, nasıl oluştuklarını ve tedavi şekillerini iyi bilmeniz gerekir.

PROBLEM:1
Ayak tabanında  acıya sebep olan en önemli rahatsızlık tendinitis veya Capsulitis olarak bilinen rahatsızlıktır.Bu rahatsızlıkta ayak parmaklarının etrafını kuşatan( bacaktan gelip ayak parmaklarına kadar uzanan) tendon ve ligamentler iltihaplıdır.Tendon kasların kemiklere bağlandığı kısımlardır ve hareketlerde zorlanmaya maruz kalırlar.Ağrı ve zonklar tarzında acı duyarsınız .Ayaklarınızda bir hissizlik duygusu oluşur.
Patellar Tendinit:
Taekwondoda sık rastlanan bir tendinit türüdür.Patellar tendinitler diz kapağının altından başlayıp ayak üzerinden parmak uçlarımıza kadar uzanan bağlardır.Taekwondoda ayak vuruşlarında , ayak üzerindeki bu bağlar çok baskıya maruz kalırlar.
Bacağımız kasıldığında veya çok hafifte olsa Palding türü yan tekme attığımızda bu acıyı aşırı his ederiz.Yine parmaklarımızla ayak üst kısmına bastığımızda tendonun kemiğe yapıştığı yerlerde iğne batar tarzında acıyı duyarız.
Yine antrenman dozu fazlalığı,az ısınma , antrenman öncesi ve sonrası germe hareketlerini ihmal etme gibi nedenler bu zorlanmayı ve iltihaplanmayı artıran durumlardır.
Eğer  buna RİCE ( dinlenme,buz,baskı,yükseltme) tedavisini uygulamazsanız rahatsız edici bir problem doğurur.Bunun yanında doktora müracaat ederek non-steroidal enfeksiyon giderici ilaçlar almalısınız.Çalışmalara ara vermeli. ayağınızı belli süre darbelerden korumalısınız.Bu aşamada çalışmaya devam edersiniz, sonunda bir ortopediste gitmek zorunda kalırsınız.
Ayaklardaki en ağır tendinit (tendon iltahabı) aşil tendonu iltihabıdır.
Aşil Tendonu:
Ayağımızın arka kısmında, ayak bileğimiz arkasında yer alır..Baldır kasının devamı olup kasın ayak topuğuna bağlanan kısmıdır.Bunun aşırı kullanımı ve baskılara maruz kalması sonucu aşil tendiniti (iltahabı) oluşur.Aşırı antrenman,  sert zeminde çalışma, baldır kaslarına yapılan yetersiz germe,diz çekmeden atılan aşırı zorlanma tekmeleri bu tendonun zorlanmasına ve sonucunda iltihabına neden olur.Bileğimizin arkasında aşırı ağrı ile kendini belli eder.Tam ayak bileğimiz üst kısmını iki parmağımızla sıktığımız zaman aşırı acıyı his ederiz.
Antrenman kesilmeli, ve tedavisine bakılmalıdır.Eğer tedavi edilmez ise iltihap kronikleşir. Tedavi süresi uzayarak taekwondocuyu zor durumda bırakır.
Antrenman öncesi iyi ısınma ve germe eksersizleri aşil tendonunu korumanın en iyi yöntemlerinden biridir.Yine antrenman sonunda baldır kaslarına yapılacak germe eksersizleri bu sorunla karşılaşmamak için şarttır.
Soğuk buz kullanmak, antrenman dozunu doktor tavsiyesine göre azaltmak, zemin sert ise yumuşakzemini terciketmek.(Misal:tahta zeminden tatami serili zemine geçmek) gerekir.Uzayan şikayetlerde doktora müracaat gerekir.İltahap giderici ve ağrı kesici ilaçlar verilirse düzenli kullanılmalıdır.

PROBLEM:2
Metatarsal baskı kırıkları;

Ayakta metatarsal bölge deyince ayağımızın üst bölgesi anlaşılır.Ayak parmaklarımızla ayak topuğu arasında kalan orta bölgedir.Sol resimde sarı boyalıkısımdır.Sağdaki resimde ise Metatarsal olarak adlandırılan kemikleri görüyorsunuz.Burada tarak gibi uzanan metatarsal denilen kemikler bulunur.Bu kemikler tekmelerde ayak üst kısmından ,kırışlarda ise ayak tabanından olmak üzere aşırı baskıya maruz kalırlar.Sürekli tekrarlayan bu baskı kemiklerde “stress kırıklarına” neden olurlar.Bu kırıklar ilk önceleri tendinitise benzer problemler doğurur ve ağrı ve acı şikayetleri aynıdır.ilgilibölgede hafif şişlikvardır.Fakat tendinitise( tendon iltihabı) göre daha ciddi bir problemdir.”Stress kırıkları” tıbda özel bir yer tutar ve  normal kemik kırılmasından farklı ele alınır.Bu stress (baskı kırıkları) kırılmaları genellikle kemiğin korteksinde yani kemiği kuşatan dış kalın zarda meydana gelir ve esas kemik dokusunda olmaz.
Ancak gerekli tedavi yapılmazsa bu periost ve alt tabakadaki kırılma ilerleyerek normal kemik kırığına dönüşür.Camda oluşan bir çatlağın veya zedelenmenin ilerleyerek camın tamamen kırılması gibidir.Stres kırıklarının röntgen tespiti ile görünmesi zordur.Ancak birkaç haftadan sonra derinleşirse röntgende görülebilir.Bu nedenle ilk bir kaç gün çekilen filimler yanlış teşhise neden olabilirler.Bu nedenle deneyimli ayak uzmanları bu kırıkları tespit  için Lazer sistemli (tomağrafikflimler)filmler kullanırlar.

Tedavi:
RİCE tedavisi, bandaj yapma, özel spor ayakkabıları ve bazen de çok kısa süreli ayak alçılama sistemi uygulanabilir.

PROBLEM:3
Metatarsalgia;
Ayak tabanının (ayak parmaklarının kök kısmı (taekwondoda ap-chuck deden kısım)  iltihaplanması nasırlaşmasıdır.Bu tipik ayak özelliklerine sahip kişilerde oluşur.Düztabanlar gibi, çok kavisli ayak tabanına sahip olanlar gibi anormal ayak yapısına sahip olanlarda sürekli ayak parmak uçları veya topukları ile koşmayı adet edinenlerde görülür.Sert zeminde koşmak ve aşırı  ap-chagi tipi vuruş ve kırışlar bu problemi doğururlar.Bu bölgeye gelen aşırı baskı sonucu kas içi basıncının artması sonucu meydana gelir.Ağrı ve acı vardır.Ayağın o kısmında nasırlaşma  ve iltihaplanma oluşur.
Tedavisi;
Öncelikli olarak buz tatbiki, sargı ve dinlenmedir.

PROBLEM:4
Eğer tekme atarken ayak tabanınızdan başlayıp parmak uçlarınızda ve özellikle baş parmak dahil3 parmakta çok keskin ve batar tarzda bir acı hissediyorsanız Morten’s Neuroma denen bir rahatsızlığınız olabilir.Bu ayağın alt ön bölgesindeki sinirin baskıya maruz kalması ve iltihaplanması ile oluşur.

Tedavi:
Lokal steroidli krem tatbiki ile şişlikleri indirmek ve bölgeyi sağlamlaştırmak gerekir. Bölgeye gelecek darbenin hızını azaltan ekipmanlar giymek gerekir.

 Taekwondo Sporcuları ve grip salgını
Taekwondo salonları toplu antrenman yapılan yerler olduğu için ortam salgın hastalıkların yayılmasına oldukça müsaittir. Müsabaka periyotları özellikle kış mevsimine girerken başlayan sporcular için performanslarını etkileyen en önemli hastalıklardan biride griptir.Özellikle kış aylarında ortaya çıkan bu salgın hastalık çoğu sporcuyu müsabaka gününde yakalar.Çünkü Ocak ve Şubat aylarına doğru müsabaka günü için yüksek antrenman yapan ve dirençleri düşen sporcular grip virüsüne kolaylıkla yakalanabilirler.Bu nedenle bu hastalık hakkında gerekli bilgiye sahip olmak ve koruyucu tedbirleri almak gerekir.
Grip hastalığını Hemifilus influenza adı verilen bir virüs yapar. Bu virüs dünyada en yaygın virüs türü olmuştur.Bu virüs nedeniyle milyonlarca insan vücut direncinin düşmesi nedeniyle hayatlarını kaybetmişlerdir.hali hazırda virüsü ortadan kaldıracak bir etken ilaç bulunmamıştır.

İnfluenza virüsünün A,B,C olmak üzere üç çeşidi mevcuttur.
A tipi:İnsanlarda ve kümes hayvanlarında (kuş,tavuk,domuz vs)
B tipi:Sadece insanlarda
C tipi: salgınlara pek neden olmaz ve hafif hastalık yapar.
A tipi virüsün alt tipleri yani değişik çeşitleri de mevcuttur.
Grip hastalığı kendini yüksek ateş, kas ve eklem ağrıları ,halsizlik, bitkinlik, baş ağrısı , titreme, öksürük ile belli eden bir hastalıktır. Ağır seyrederse buna boğaz ağrısı, burun akıntısı, öksürük , göz akıntısı eşlik eder.Ateş 39 derece ulaşırsa kişiyi 3-4 gün yatağa mahkum eder.1 hafta içinde belirtile kaybolsa da 2 hafta süre etkisini sürdürür.Yani maç saatinden 2 hafta önce bu ağır tabloya yakalanan bir sporcu maç gününe kesinlikle düşük performans ve vücut direnci ile çıkar.

Gribin en nemli yanılgısı sporcuların bunu soğuk algınlığı ile karıştırmaları ve antrenmanlarına devam etmeleridir.Soğuk algınlığı kendini hafif kırgınlık, burun akıntısı, hapşırma gibi belirtiler ile kendini gösterir, halsizliğe yol açmaz, yatak istirahatı gerektirmez.Soğuk algınlığında yüksek ateş olmaz.Sporcular bu konuda bilgi sahibi olmadığından hastalığı basit görürler ve doktora gitmezler.Antrenman periyotlarını aksatmamak için dinlenmeye çekilmezler.Ancak acı sonucunu müsabaka gününde görürler.

Grip Nasıl Bulaşır ;

 

Grip virüsü çok hızlı yayılır.
öksürük ve hapşırıklar ile etrafa saçılan damlacıkların hava yolu ile bulaşması, hasta kişiler ile direkt temas edilmesi ve hasta kişilerin ağız-burun akıntıları ile temas etmiş eşyalar ile bulaşmadır.
Hapşıran kişinin yaydığı virüsler havada gezinir dururlar yere inmezler.Bu nedenle nefes alma yolu ile sağlam kişiye bulaşırlar. Bu nedenle dojanglar gerek darlıkları ve gerekse kış aylarında havasız olmaları nedeniyle bu mikrobun çok kısa sürede bulaştığı yerlerdir.Mikrobu kapmış ancak henüz belirtileri başlamamış kişilerde yani hastalığın kuluçka süresince de bulaştırma mümkündür. Bulaşma yolları oldukça basit ve bulaşması bu kadar kolay olan bir hastalığın bulaşma yollarına karşı önlem almanın çok zor olduğu hatta olanaksız olduğu açıktır.
Korunma yöntemleri;
Bu hastalıktan korunulması çokzordur.Bu konuda en önemli koruyucu tedbir AŞILAMAdır.
Sporcular bu konuya çok dikkat etmeli ve grip aşısını muhakkak olmalıdırlar

Grip Aşısı Nasıl Etki Eder? 
Grip aşısı ile, vücudumuza grip virüsünün insan savunması tarafından tanınan özellikle dış yüzeyindeki ve çekirdek yapısındaki antijen olarak adlandırılan bazı protein yapıdaki parçacıklarını vermekteyiz. Böylece, bu cansız parçacıklar savunma mekanizmalarımızı harekete geçirmekte ve virüse karşı savunma elemanları oluşarak aynı zamanda savunma hafızasına alınmaktadır. Sonrasında gerçek virüs ile karşılaşıldığında, çok hızlı bir şekilde virüs daha hücrelerimize ulaşamadan yok edilebilmektedir.
Ekim ayı grip aşısının vurulacağı aydır.Kış periyoduna girerken maçları başlayan sporcularda bu ay aşı vurulması çok önemlidir.
Karantina tedbiri:
Hasta olan sporcu kesinlikle salon alınmamalıdır.İnfluenza virüsü çok hızlı bulaşarak salgına yola çar.Hastalık belirtileri olan sporcu doktora baş vurmalı istirahata çekilmeli ve salondan tecrit edilmelidir.

 Antrenmanda ne içmeliyiz.

Antrenman yaparken ve hele yaz aylarında antrenmanın şiddetine göre belli oranlarda su kaybederiz. Antrenmanın süresi , şiddeti, giyilen elbise ve ekipmanda sıvı kaybetmemizde rol oynarlar.
Vücut ağırlığımızın %1 ,%2 si kadar sıvı kaybettiğimizde susama hissi rahatsızlık ve iştah kaybı kendini gösterir.
Bu oran %3-4 e ulaştığında İdrar atılımı yok olur.Mide bulantısı, bitkinlik, ağız kuruluğu ve ciltte kızarıklık başlar.
Kayıp oranı %5-6 olunca vücudun ısı dengesi bozulur.nabız düşer ve solunum sayısı azalır.Konsantrasyon ve bilinç kaybı ortaya çıkar. %8 lerde ise kuvvet tamamen ortadan kalkar ve şuur kaybı meydana gelir.

%10 üzerindeki sıvı kayıpları ise ölümle neticelenir. Kolera veya yanık vakalarında ölüm genellikle sıvı kayıplarının %10 u aşmasından ortaya çıkaran bir durumdur.

Bu nedenle kaybolan sıvı kaybının yerine konulması şarttır. Sporcular olarak sıvı alınımı için ila susuzluk hissinin beklenmesi diye bir şey söz konusu değildir.yapmamız gereken sıvı kaybının olabileceğini bilerek önceden o sıvıyı yerine koymaktır.
Antrenmanlarda az miktarlarda ama sık sık su içmeliyiz ve sıvı kaybını daha vücudumuzda sıkıntılar oluşmadan telafi etmeliyiz.Çünkü susama ve karın ağrısı başlarsa ne kadar su alırsak alalım  bu problemler belli süre devam edeceğinden antrenmanımız verimli olmayacaktır.
Genel metot şudur.
Her kilo kaybı için o miktarda su alınmalıdır.Bunu ölçmek için bir antrenmana başlarken ve antrenman sonu kilonuzu ölçün ve ne kadar kilo kaybınız olmuş tespit edin.Antrenman süresince o miktar suyu aralıklarla düzenli olarak için.

Antrenmanınız 1 saati aşmaz ise sadece su içmek sıvı kaybı için yeterlidir.
ancak uzun süreli antrenmanlarda su yayında vücudun elektrolit dengesini sağlamak için meyve suları ile tatlandırılmış sporcu içecekleri son derece yayarlıdır. lucozade, gatorade, fit aktive gibi enerji içecekleri önerilebilir.. Bunların hem emilimi kolay kana karışım hızları yüksektir.

Antrenman süresince her zaman idrarınızın saf beyaz su kıvamında olmasına dikkat ediniz.Eğer koyu sarı idrara sahipseniz vücut sıvı dengeniz bozulmuştur.i

Taekwondoda Kalça Ekleminde acı

Taekwondo çalışmasını müteakiben sık sık ağrı ve acılarla karşı karşıya kalırız.Bunlardan en sık görüneni yüksek seviye tekniklerin sık çalışılmasından sonra kalça ekleminde meydana gelen acılardır.

Bunun sebeplerinden en önemlisi hatalı tekniklerdir.Taekwondo bir çok tekniğe sahiptir çoğu yüksek seviye zor tekniklerdir ve uzun zaman alırlar ,çok sıkı çalışma isterler.
taekwondo da öncelikler bir hareketin teknik özelliklerini çok iyi yapmak, kusursuz bir şekilde icra etmek gereklidir.Teknik kapasiteye ulaşmadan o hareketi çok sık ve sert çalışmak sporcuda gereksiz incinme ve yaralanmalara sebebiyet verir.Bir tekniği  eğitmeninizin size önerdiği miktardan ve sertlikten daha fazla biçimde yapmak faydanıza değil zararınızadır.Çünkü eğitmen sizin o teknik hakkında fizyolojik kapasitenizi bilerek miktar ve süre tayini yapar.Bunun dışına çıkarsanız daha iyi öğrenmediğiniz gibi sağlık problemleri de yaşarsınız.
Yukarı seviye tekmeler taekwondo da kolay gibi görülen ancak kas guruplarını çok zorlayan ve gerilmelerine sebep olan zor tekniklerdir.Bu tekmelerde kalça eklem bölgesinde aşırı gerilmeler sık  bölgesel acı ve incinmelere sebebiyet verir.
ayağınızın esneme yeteneği çok değilse yukarı seviye teknikleri zorlamanız yani ayak,kalça kaslarını fazla zorlamanız onların sertleşmesine neden olur.Ancak bir sonraki aynı tekme için kas gurupları eski halini  ( gevşeme pozisyonunu) alamaz.Sertleşen kas gurubu ile aynı tekniği yapmayı zorladığınız anda misal onuncu tolyodan sonra kalça ekleminizde  ve baldır kaslarında ağrı ve acı hissetmeye başlarsınız.
Bu esneme çalışmalarında da böyledir.Sporcular ayaklarını (yanlara ,önlü arkalı) açarken,veya oturur vaziyette başlarını öne eğerlerken bu esnada partnerlerinden itme veya çekme yardımı alırlar.Bu son derece zararlı ve bilmeyen sporcuların yapacağı hareket değildir.Aşırı çekme ve itmeler eklem  ve kas incinmelerine ve paralizelere sebebiyet verir.Aşırı çekme ve germelerle eklem ve kas hareketlerinizin mükemmelleşeceğini sanmayınız.Esmeme ve germe hareketleri uzun zaman isteyen ve sadece vücudun kendi fizyolojisi ile yapılması gereken bir hareketler bütünüdür.Partner ihtiyacı yoktur.Burada partner ancak bir sandalye veya masa gibi dayanak vazifesi için vardır.
Sıkı antrenmanlarda yukarı seviye sık tekme çalışmalarında belli dönemler sık ağrı ve acı çekersiniz.Kas ve kas kirişleri zorlamalar neticesi ağrı ve sızı yaparlar.Esneme yeteneğinizin üst sınırını zorladığınız durumlarda bu olur.Bu bazen tenosise sebebiyet verir.Kas tendon ve kirişlerinin bu rahatsızlığı sizi doktora götürür.Eklem bölgelerinin bu ağrısı taekwondocular da özellikle sık rastlanır.Yaptığınız sporun özelliğini doktora anlatmazsanız size sıradan kas rahatsızlığı teşhisi konulur.
Antrenmanlar sonunda sıcak tatbiki ve masaj kasların gevşemesini ve rahatlamasını sağlayan ve acıyı dindiren etkili bir yöntemdir.Ancak bu aşırı gerilmeler bağlı eklem ve özellikle kalça eklemi ağrıları geçici olup bir hafta içinde iyileşme ve eski halini alma beklenir.Ancak iyiye gitme olmazsa vücudunuzda düzensizliğe neden olur.

Ayrıca kalça ekleminin çok açılarak aşırı zorlanması omur kemiklerinde düzensizliğe sebebiyet verir ve bel ve omur bölgesi ağrıları hissedersiniz.Yere oturduğunuz zaman ayakların ön arka istikametinde zorlanması bu sıkıntıları daha fazla meydana getiriri.Otururken ayakları yanlara dışa açmak daha kolaydır ve kalça eklemini daha az zorlar.
Sağ ayağınızı yana ileri alıp esnettiğinizi düşünelim.Ağırlık merkeziniz kıvrılan sol ayağın üzerine verilir.Bu şekilde vücut denge sağlamak için sol ayağın üzerine yığılır.Omur kemikleri belin üzerinden sağa doğru bir bent yapar.Yalnız omurilik boynumuza doğru bir “s” şeklini çizer.Yani ayaklarımızı esnetirken omur kemiğimiz otomatik olarak s şeklinde bir şekil alır.Bu nedenle de zorlanırlar.Esnemenin uzun sürdüğü ve ayaklar arasındaki açının çok arttırıldığı anlarda omur kemiklerindeki şekil değişimi de fazlalaşır.Bu nedenle omur kemiklerimizde ve sırt bölgelerimizde ağrı ve acı hissederiz.Çünkü omur kemiklerimiz düz durmaya alışkındırlar.(Yaratılışları buna yöneliktir) çok zorlanmaları da problemleri beraberinde getirir.omur eklemlerinde kaymalara sebebiyet oluşturulabilir.
Çok aşırı kalça gerilmeleri , karın kramplarına, kalça çıkıklarına, bel fıtığı dediğimiz omur eklemi diskleri kaymalarına,damar sertleşmelerine, sebebiyet verebilirler.
Bu nedenle kalça açılmaları yaparken ,ayakta olalım,oturarak olalım ani hareketlerden, dönüşlerden ve kaymalardan kaçınmamız ,esneme ve ayak açmaları son derece yavaş ve dikkatli yapmamız gereklidir.Bu esnemeleri yaparkan birden çok organın aşırı zorlandığını ve ani hareketlerden etkilenebileceklerini unutmayalım.
Eksersizleri germe sınırında yapmak ve aşırı zorlamalardan kaçmak gereklidir.

TAEKWONDODA VE UYLUK SAKATLANMALARI

Taekwondo çok sert tekmelere sahip bir spordur bu nedenle zaman zaman gerek antrenman ve gerekse müsabakalarda uyluklara gelen bu sert tekmeler sonucu uyluk incinmelerinden başlayıp daha ileri derecede uylukta kas yırtılmalarına kadar varan seri sakatlanmalar meydana gelebilir.
Uyluk incinmeleri:
Tekmeler sonucu uyluklarımızdaki hafif sakatlanmalardır.
Sert darbeler sonunda uyluk kaslarımızdaki kılcal damarlarda kopma meydana gelebilir.Uyluk kaslarımızda kan damarları , tendonlar, sinirler, periost ve kas bağlantı noktaları vardır.Kanama sonucu uyluk dokularının ve cildin çürümesi sonucu incinmeler oluşur.
İncinme sonucu:Uyluğumuzda şişme,ağrı, kan birikmesi sonucu sertlik ve acı hissi,Renk değişmesi (morluk) ve hareket güçlüğü meydana gelir.
Kötü beslenme ve vitamin eksikliğinde, Hemofili gibi kanama bozukluklarında veya pıhtılaşmayı önleyici aspirinin uzun süre kullanımında incinme riskleri artar
Uyluk incinmelerin bir taekwondocunun kendi kendine yapabileceği müdahale RİCE yöntemidir.Burada günde 3-4 kez 15 dakika kurallarına göre gölgeye buz tatbiki yapılması gerekir.
Bunun dışında hafif masaj uygulanılması bölgedeki ödemin dağılmasını ve uyluğun rahatlamasını sağlar.
Uyluk incinmelerinde hareket kısıtlı olduğu sürece antrenmanları terk etmeli ve tam iyileşme olmadan antrenmana başlanmamalıdır.Bu incinmeyi artırır ve iyileşmeyi geciktirir.
Eğer incinme ile birlikte cilt yırtığı varsa olası enfeksiyon riskine karşı gerekli pomadlar doktaor kontrolü ile kullanılmalıdır. Normal iyileşme 1-2 hafta içinde gerçekleşir.
Eğer uyluk ezilmeniz 1-2 gün içinde geçmez ise doktor kontrolü şarttır.
İy6iylşrmeyi müteakip antrenmanlara yavaş yavaş başlanmalı.Ağrı olduğunda bırakılmalıdır.
Et balık,Tavuk, peynir yumurta gibi proteince bol gıdalar alınıp vücut direnci artırılmalıdır.

Uylukta kas yırtılamaları:
Uyluk incinmelerine göre aha ağır bir sakatlanma türüdür.Uyluk kemiğimi, üzerindeki kaslar ve  tendonlar bir bütün oluştururlar.Bunlar birlikte uyluğun stabilizasyonunu sağlar.Yırtılmalar bu bütünlüğün en zayıf olduğu noktada meydana gelir.
Yırtılmalar bazen hafif oluşur.Lif ve adale kopmaz yalnız aşırı gerilme sonucu bir sakatlanma oluşur güç kaybı meydana gelir.
Bezen adale veya tendonlarda liflerden bir veya bir kaçı kopabilir.Kuvvette azalma meydana gelir.
Bazen de çok ağır seyredebilir.Liflerin tamamı kopar ve kas kemikten ayrılabilir Bu çok ağır vaka olup kesin cerrahi müdahale ister.Bu sakatlanmalar kasların aşırı gerilmeleri ve bu esnada gelen çok sert darbeler sonucu oluşu .Taekwondo yapısı itibari ile faullü vuruşlarda bu tür sakatlanmalara açık bir spordur.Bu nedenle sporcuların tekme vuruşlarında çok dikkat etmeli ve bu tür faullü sayılan vuruşlardan kaçınmaları gereklidir.
Uyluk yırtılmalarının belirtisi şiddetli ağrıdır.Kalçanızı veya dizinizi hareket ettirdiğinizde şiddetli ağrı hissedersiniz.
Sakatlanan adalede kasılma,şişme,oluşur.Sakatlanan bölgeye bastırdığınızda bir çatırdama (kıtır kıtır ses) meydana gelir.Röntgende tendon kılıflarında enflamasyon ve tendon ve adalelerin kireçlenmesi görülür.
Antrenman ve müsabaka öncesi çok iyi ısınmak bu tür sakatlanmaların önüne geçmek için en gerekli ön faktördür.Yive kas kalıması yani kas gücünün artırılması bu tür sakatlanmaları önler.İyileşme süresi yırtılmalar göre değişir
hafif olanlar 2-10 gün, orta dereceler 6-10 hafta şiddetli yırtılmalar 10-20 hafta zaman alabilirler.Yırtılmanın derecesine göre dinlenme ihmal edilmemeli ve antrenmana başlanmamalıdır.Çünkü aynı bölgede oluşan ikinci bir yırtık tedaviyi daha zor hale getirebilir.
Bu tür sakatlanmalarda ilk müracaat edilecek yöntem RİCE kuralıdır .Günde 3-4 kez 15 er dakika buz tatbiki 2 saat geçtikten sonra sıcak tatbikine başlanabilir.Tedavi sırasında uyluk sürekli bandajla sarlmalı ve stabilliği sağlanmalıdır.Sık sık masaj yapmak bölgeyi rahatlatır.
Elbette doktor tedavisini ihmal etmeyiniz.Doktorunuz size ağrı kesiciler , kremler, jeller, parasetemol, ibuoprofen türü ilaçlar verecektir .Bunları düzenli olarak kullanarak rahatlamanız sağlanmalıdır.Bol proteinli besinlerle beslenilmeli.en az 72 saat uyluğa yük uygulanmamalıdır.
  Kuadriseps Kas Gurubu yırtılmaları:
Taekwondoda uyluk sakatlanmaları genellikle Kuadriseps denilen ön uyluk kas gurubunda meydana gelir.Bu gurup kasları uyluğumuzun ön ve yan yüzlerindedir.Koruyucudan mahrum olan bu bölge faullu vuruşların gelmesi sonucu sakatlanabilir ve değişik oranda kas yırtılmaları ve lif kopmaları oluşur.Ayrıca bu kas guruplarının çok aşırı zorlanmaları sonucu lif kopmalareı ve üst doku çatlakları oluşur.
Bu bölgedeki yapılar:
Kuadriseps kas gurubuve onun tendonları,
Femur , patelle ve tibia
Yumuşak dokular
Sinirler
Kan damarları
Lenf damarları
Periost gibi oluşumlardır.
Bu bölgedeki sakatlanmanın bazı belirtileri:
Bu bölgeye gelen sert darbelerde bir yırtılma söz konusu ise Uyluğu hareket ettirirken ağrı meydana gelir.Şişlik ve buna bağlı olarak  adale krampı oluşur.Elimizle uyluğumuza bastırdığımızda çatırdı sesi meydana gelir.Röntgen çekimlerinde tendon ve adalelerin kireçlenmesi görülür.
tendon kılıflarında enflamasyon meydana gelir.

Bu tür sakatlıkları aza indirmek için taekwondocunun alabileceği önlemler şunlardır:
taekwondoya uygun olarak güç çalışması yapmak ve bu bölge kaslarını kuvvetlendirmek.
Antrenman ve müsabaka öncesi çok iyi ısınmak..
Öncelikle sağa sola kaçarak bu tür faullü tekmelerden korunmaktır.Bloklar çoğu kez tekmeleri önlemede yetersiz kalır .Çünkü çok sert tekmeler karşısında kolla yapılan bloklarda çaresiz kalabilir.Ancak en azından kollarda koruyucular olduğundan darbe bir derece karşılanabilir.

Bu tür bir sakatlanma hissettiğinde günde 3-4 kez olmak üzere 15 dakikalık buz tatbiki uygulayınız.
RİCE kuralı ( Dinlenme, Buz ,Kompresyon, Elevasyon)
72 saat sonra kendinizi iyi hissediyor ve rahatlamış iseniz sıcak tatbikine başlayınız,Bu sıcak duş olabilir, ısıtıcı kremler ve jeller olabilir,sıcak tıbbi paketler olabilir veya ısıtıcı lambalar olabilir.yine şişliği azaltmak için bol bol masaj yapmak yararlıdır.
Ancak baldırınızda 10 gün geçmesine rağmen bir gerginlik varsa, tedaviye rağmen bir ağrı ve şişlik varsa, parmak tırnakları renginde bir değişiklik varsa muhakkak doktora görününüz.Çünkü cerrahi müdahale gerektiren bir yırtılma söz konusu olmuş olabilir.
İyileşme olmadan asla antrenmana başlamayınız.Bu yırtılmayı arttırabileceği gibi ileriki dönemlerde ikinci sakatlanma riskini de çoğaltır.
Doktorunuzun vereceği ilaçları düzenli kullanınız.
Bunlar çeşitli ağrı kesiciler, anestezik iğneler,iltihap dağıtıcı kortikosteroidler olabilir.

 

Taekwondo ve Kasık Ağrısı

KASIK AĞRISI :
Taekwondocularda kasık ağrıları çok sık rastlanılan bir durum olarak ortaya çıkar. Kasık ağrılarının çok değişik nedenleri vardır.Bu nedenle tedavinin iyi yapılabilmesi için teşhisin doğru olması gereklidir.Bunun içinde sebep bir değil değişik branşlarda hekimler tarafından yapılmalıdır.Genel cerrah, ortopedist, ürolog , spor hekiminin ortaklaşa teşhis koyması en doğru olanıdır.
Bizim branşımızda kasık ağrılarının sık görülmesinin nedeni Adductor kas gurubunun aşırı zorlanması sonucu ortaya çıkan, bu kasın tendonlarındaki iltihaplanmalara ve zorlanmalara bağlı oluşan adductor tendiniti verilen duruma bağlıdır.
Aşağıdaki şekillerde bu ana kasın ve yardımcı kas guruplarının anatomik şeklini görüyorsunuz.
Üst seviye tekme çalışmalarında en çok zorlanan ve gerilmeye maruz kalan kas gurubu bunlardır.Yeterli esneme germe antrenmanlarını zaman içinde ihmal eden sporcuların antrenmanların yoğunlaştığı dönemlerde bu kas gurupları aşırı zorlanmalardan dolayı yıpranırlar.Bu kasları kemiklere bağlayan tendonlarda yıpranma ve iltihaplanmalar oluşur.
Antrenman sonunda, esneme germe hareketleri yapılmazsa bu bölgelerde biriken sertlikler oluşmasına neden olur .Buda bu bölgelerin iltihaplanmasına bir neden olabilir.
Ağrı kasık ta duyulabileceği gibi kasıktan ayağa doğru bir yayılmada söz konusu  olabilir.Üst seviye tekmelerde ağrı  meydana gelmeye başlar.Koşma hareketi esnasında kasıkta acı oluşur

Yapılacak ilk müdahale dinlenme ve bölgeye soğuk tatbik etmektir.20 dakika soğuk tatbikinden sonra baskılı bandaj uygulamasına geçilir.Kasık bölgesine düzenli olarak jel tatbiki yapılır.

İlk yapılacak şey ilgili bölgeyi dinlendirmek ve soğuk uygulamaktır. Ağrı şikayeti ortadan kalkmadan ağır aktivitelere katılmak olayın kronikleşmesine tedavi süreçlerinin uzamasına neden olur. Akut durumlarda tedavi 4-6 haftalık bir süreci alırken kronik olgularda süreç 3 ay ve üstüne uzamaktadır. Rehabilitasyon tedavide önemli bir yere sahiptir. 3 günlük bir d,inlenmenin ardından kasık eksersizlerine geçilir.Eğer açı tekrarlar ise 3-4 haftalık pasif dinleme şarttır.

 

Sporcularda Bitlenme

Taekwondo salonları toplu yaşanılan mekanlar olduğundan,bitlenme vakaları da görülebilen mekanlardır.Bitlenme asla kötü hijyen ve sağlık koşulları anlamını taşımaz.Son derece temiz ve tertipli kişilerde bitlenebilir.Bu vaka bit adı verilen 2-3 mm büyüklüğünde bir parazitten oluşur.Kirli beyaz veya gri renktedir.Veya iyi gizlenebilmek için insanın saç rengine göre de bir renk alabilir.İnsanın başında kan emerek beslenir .Bu tür bit sadece insana özgü bir parazittir.Dişileri 8-10 gün boyunca insan saçına Lendini ( halk arasında sirke denir) denen 100-300 kadar yumurta bırakır.Yani hızla yayılır.Yumurtalardan 6-10 gün içinde parazit çıkar.Bit insan saçında yaşar.Vücudun diğer yerlerinde 1-2 gün içinde ölürler.
Ense ve kulak arkaları bitlerin en sık yerleştiği alanlardır.kaşınma bitin tükürüğüne karşı vücudun bir refleksidir.
bitlenme tanısı kolay konur .Direk olarak bitin kendisi veya sirke denen yumurtası görülebilir.Yumurtalar 1mm büyüklüğünde saç teline yapışık beyaz-gri renktedirler.Dökülmeleri zordur.Bitlenme esnasında yumurtalar varken kaşınma olmaz.
Bit çok kolay bullaşır.Bitli kişinin saçına dokunmakla, tarakla,saç kıllarından veya havlulardan bulaşabilir.
Bit parazit halinde iken saçlar çok kaşınır.Ancak bit görünmeyebilir.Bitin görünebilmesi ve yere düşmesi saçın ters taranması ile olur.
Bitlenmeye karşı bir önlem yoktur.Erken tespit çabuk defedilmesi açısından faydalıdır.Bu nedenle anne ve babaların çocukların saçlarını sık kontrol etmeleri şarttır.Hişjyen açısından haftada 2 kez banyo elzemdir.Bu bitin tespitini kolaylaştırır.Banyoda bit dökülebilir ve görünür.
Saçın kazınması bitin önlenmesi açısından önemli değildir.
Bit keşfedildiği zaman yöntem başın bit şampuanları ile yıkanması, bit toz ve jellerinin kullanılmasıdır.
Saçın yıkanırken sık dişli bir tarakla taranması sirke denen yumurtaların dökülmesi açısından faydalıdır.Bu tür ilaçların 7-10 kez kullanılması gerekir.Ayrıca giyilen elbiselerin kaynatılması (65 derec üzerinde yıkanması)veya naylon torbaya sıkıca konarak ağzı kapatılarak 7-10 gün bekletilmesi gereklidir.Çünkü elbise kıvrımlarında yerleşebilirler.
Salondan bir sporcuda  bit görünürse tüm salondaki çocukların kontrol edilmesi şarttır.Gerekirse hepsinin bit tedavisine girmesi gerekir.

Bit şampuanı veya Kreminin kullanılması

 

-Saç normal bir şampuanla yıkanır.

 

-Durulanır.

-Havlu ile kurulanır.

 

-Tıbbi saç kremi çalkalanır.-Ovuşturarak kremin saça iyice nüfus etmesi sağlanacak şekilde uygulanır. (Özellikle ense ve kulak arkalarına dikkat edilerek.)
-10 dakika saçlar kremli olarak beklenir.-Bol su ile durulanarak kurutulur.

İlaçlar saç biti ve sirkelerini öldürür. Fakat ölü bit ve yumurtalar saç telleri arasında kalır. Bunlar ince uçlu bir tarak veya elle özenle temizlenmelidir.

Taekwondo ve Ayak Mantar enfeksiyonları

Değerli sporcular taekwondo salonları toplu kullanım alanları olduğundan, maalesef çoğu ekipmanlar ortaklaşa kullanıldığından ve çalışma ortamlarının bodrum katlar olduğu için nemli ve rutubetli bulunduğundan çok sık olarak mantar enfeksiyonları ile karşılaşabiliriz.

İnsan derisinin 5,5 civarında bir PH değeri vardır.Bu değer ile cildimiz mantar enfeksiyonlarına karşı korunur.Eğer bu değer bozulursa nötür yada bazik tarafa kayarsa cildimizde ve bilhassa ayak parmaklarımızda mantar enfeksiyonlarına fırsat veren durum oluşur.
Mantar enfeksiyonlarına bu fırsatın verilmesi nemli ortamlar ve vücut ısısının değişmesi ile olur. Taekwondo salonlarımız bodrum katlarda dır ve banyo ve tuvaletler bu nedenle nemli ortamlardır.Terlik ,havlu gibi  ekipmanlarda çoğu salonda kullanıldığından mantar enfeksiyonları görülebilir.Ayak parmak aralarında , koltuk altlarında veya apış aramızda mantar enfeksiyonunun sık görülme nedeni bu kısımların daha çok terlediği ve nemlendiği içindir.
AYAK MANTARI
Ayak mantarlarında ayak parmak araları ve altlarındaki soyulmalar en sik rastlanan durumdur. Daha nadiren ayak tabanında içi su dolu kabarcıklar seklinde yada yaygın ince gümüş beyazı renginde kepekle olabilir. Çok kaşıntı ve kötü kokudan şikayet edilir.
Bu durumda hemen bir cildiye uzmanına müracaat edilmelidir.Ayak mantarlarında verilen 2-3 haftalık tedaviler oldukça etkilidir. Kremler ve ağızdan alınan ilaçlar verilerek tedavi edilirler.
TIRNAK MANTARI
Tırnaktaki mantar yaz aylarında en sık rastlanan sorunlardan biridir. Ayaktaki mantar enfeksiyonları özellikle ayak baş parmağında görülür. Genellikle, erişkinlerde travmaya maruz kalmış tırnaklarda rastlanır. Tırnak genellikle asimetrik olarak kalınlaşır, sararır ve kolayca ve kolayca parçalanır. Mantar uçtan başlayıp, parmak kıvrımına kadar yayılır. Değişiklikler genelde simetrik olarak gözlenir. Tırnak kenarında, kızarıklık ve şişme vardır. Tırnak renk değiştirerek kahverengileşir, zamanla katmanlarına ayrılan tırnak yavaş yavaş dökülür. İhmal edildiği takdirde hastalık yavaş yavaş, sinsi bir şekilde ilerleyerek tırnağın tamamını tutabildiği gibi, diğer tırnaklara da bulaşabilir ve diğer aile fertleri için de tehlike oluşturabilir. Bunların yanı sıra tedavi süresi uzar ve güçleşir. 
Tırnak mantarı  tedavisi usandırıcı bir bakımdır. Gerekirse 18 aya kadar varan ve aile bireylerini de içine alan tedaviyi gerektirir.Bu şikayetlerinizde doktor kontrolü dışına çıkmayınız.Bu tür mantar ilaçlarını asla kendiniz doktor kontrolü dışında kullanmayınız.Çünkü özel ve fasılalı kullanım biçimleri vardır.Tedavi için genellikle ağızdan tedavide kullanılan tabletler verilir. Tedavi süresi, hastalığın şiddetine göre genellikle 6 ay ile 1 yıl arasında değişir. Ağır vakalarda tırnağın çekilmesi gerekebilir.

Ayak mantarına yakalanmamanın en etkili yöntemi ayak bakımı ve temizliktir.

1-Antrenmandan sonra terleyen ayaklarınızı çok iyi sabunla yıkamalı ve temiz bir havlu ile kurulamalısınız.Havlu ayak parmak aralarına nüfuz etmeli ve en ufak nemli bir bölge kalmamalıdır.Günde iki kez ayak yıkama işlemini düzenli yapmalısınız.bu antrenmandan çıkınca ve gece yatmadan önce olabilir.
2-Ayaklarınızı sıcak su ile yıkamayınız.Ilık veya soğuk su tercih ediniz.
3-Mantar sporlarının ayakkabı ve terlik derisinde 5 yıl kadar canlı kaldığı tespit edilmiş olduğundan bir enfeksiyon durumunda ayakkabınızıda değiştiriniz.Ayakkabı ve terlkiklerinizide arada yıkayıp kurulamayı asla ihmal etmeyiniz.Ayakkabılarınızı sürekli havalandırınız.
4-Ayak parmak tırnaklarınız düz olarak kesilmeli ve fazla kısa olmamalıdır.Yuvarlak ve derin kesilen tırnaklar mantarlar için yerleşim bölgesi oluştururlar.
5- Her gün temiz çorap giyiniz ,çorap mümkünse pamuklu olmalı ve ayağı ferah tutmalıdır.
6-Ayakkabılarınız yumuşak ,yuvarlak uçlu, lastik tabanlı olmalıdır.ferah ve ayağı terletmeyecek ayakkabılar giyiniz.
7-Oluşan nasırları ve sertlikleri kendiniz oynamayınız.Kesmeyiniz muhakkak bir doktora müracaat ediniz.
8-Ayağınızda kesik, çizik veya yaralanma var ise çuplak ayakla antrenman yapmayınız.taekwondo ayakkabılarından faydalanınız.
9-Salonda muhakkak kendi terlik ve havlunuzu kullanınız ortak kullanımlardan kaçınız.Bunu bir ilke haline getiriniz.

Dilin gevşeyip soluk yolu üzerine düşerek soluk yolunu tıkaması


Taekwondo darbelere maruz kalınan sert bir spordur.Bu nedenle sık olmasa da zaman zaman sporcu bayılmaları olur.Maç stresi, heyecan, korku, kilo kaybetmeye yönelik vücut direncinin azlığı gibi nedenlerde bu etkiyi artırırlar.
Darbe veya saydığımız bu nedenlerden dolayı baygınlık geçiren bir sporcuda ilk bakmamaız gereken en önemli konu nefes yolunun açık olması ve sporcunun rahat nefes almasıdır.

Solunum Yolu açıksa alınması gereken tedbir:

Sporcun omuzlarından hafifçe sarsılarak “iyi misiniz ? “ sorusu sorulmalıdır. Yanıt alınamıyorsa, hemen başa pozisyon verilerek;. ağız içi takma diş, sporcu dişliği vs çıkartılmalıdır. Dilin tabanının boğazı tıkamamasına dikkat edilmeli gerekirse mendil ile ucundan tutup çekilmelidir.Baş geriye yatırılur ve çene yukarı kaldırılırsa dilin boğazı tıkaması önlenir.

Başa pozisyon iki şekilde verilebilir: 1- Baş çene pozisyonu, 2- Alt çene pozisyonu.

BAŞ-ÇENE POZİSYONU: Baş,  bir el ile alından diğer el ile enseden desteklenerek iyice geriye doğru yatırılır. Böylece soluk yolunun açılması sağlanır

ALT-ÇENE POZİSYONU: Alt çene iki taraftan kavranarak öne yukarı doğru kaldırılır, baş hareket ettirilmez .

Soluk yolu açık, solunumu ve dolaşımı olan kişide, kusma veya kanama ( ya da olasılığı) varsa baş yana çevrilir. Boyun omurlarında zedelenme varsa, kişi yan çevrilir. Böylece dilin geriye kayması, kusmuk ya da kanamanın soluk yolunu tıkaması önlenmiş ve soluk yolunun sürekliliği sağlanmış olur. 

Solunum Yolu kapanmışsa alınması gereken tedbir:

Sporcu konuşamıyor, öksüremiyor, iki eli ile boğazını kavramış ve  panik halinde ise, siyanotik görünümün yanı sıra aşırı zorlanarak nefes almaya çalışıyorsa, hemen müdahale edilmesi gerekir. Eğer kısa sürede müdahale edilmezse bilinç kaybı ve ölüm meydana gelebilir.Bu durumda sporcunun ağzına herhangi bir yabancı cisim kaçması söz konusu değildir.Olsa olsa bayılma etkisi ile gevşeyen dil tabanı geriye gelerek nefes yolunu tıkamıştır.

Bu  durumda şu yöntemlere baş vurulur:

-Sırtüstü yatırılır. Baş geri bükülür boyun desteklenerek kaldırılır. (Boyun kırığı riski varsa yapılmamalıdır.Taekwondoda boyun kırığı riski pek olmaz)
-Baş bükülürken çene kaldırılması. (Buda boyun kırığı riski varsa yapılmamalıdır. Boyun kırığı riski varsa yapılmamalıdır.Taekwondoda boyun kırığı riski pek olmaz)
-Üçlü havayolu manevrası: Baş geri bükülürken çene öne çekilir alt dudak aşağı itilir.
Çeneye baskı yöntemi hasta sırtüstü yatarken çene öne çekilir baş nötral durumda kalır. Boyun kırığı riskinde uygulanabilir.

Oksijen olmazsa hücreler kaçınılmaz olarak ölürler. Beyin hücreleri oksijene en duyarlı olanlardır. Genellikle oksijensizliğe 3 dk dayanabildiği kabul edilir. Kalp hücreleri oksijensizliğe 20-30 dk dayanabilirler. Deri ve tırnaktaki hücreler oksijensizliğe en çok dayanan hücrelerdir. Solunum dakikada 12-20 kez olur. Ve beyin sapı tarafından kontrol edilir. Solunum yolu tıkanırsa 2 dk içinde bilinç kaybı olur. 5-10 dk içinde kalp durur.

Nefes alıp vermeyen ağır vakalar için teneffüs yöntemleri sitemizde ayrıca anlatılmaktadır.

Taekwondoda  kalp krizi


Son günlerde gündeme gelen ve sporcuların kalp krizi geçirirken hayatlarını kaybetmeleri, taekwondo gibi yüksek efor gerektiren sporla uğraşan gençlerimiz içinde büyük önem taşımaktadır.
Unutmayın kalp krizi yaşlıları değil tüm yaş guruplarını vuran bir hastalıktır.Üstelik gençlerde meydana gelen kalp krizleri yaşlılara nazaran daha etkili ve öldürücü olmaktadır.Çünkü yaşlılıkla birlikte kalpte yeni kılcal damarla oluşmakta, kalp krizinde bu damarlar kalbi besleyerek ani ölümü engellemektedirler.Gençlerde ise bu kılcal damarlar olmadığından ani ölüm çok daha sık olur.
Düzenli spor yapılması demek kalp krizi geçirilmeyeceği anlamını taşımaz.
Kalbimiz bir tulumba gibi çalışır.Günde 100000 kere kasılır ve günde 1000 litre kanı vücudumuzda devir dayım ettirir.Sporda yapılan,ani efor sarf edilmesi, kalp ve çevresindeki kasların ani olarak genişlemesine ve böylece kalbi besleyen damarların sıkışmasına neden olabilir. Bu durumda da kalp krizi riski ortaya çıkar.Ani efor, kalbin kasılmasını sağlayan elektriksel sistemde soruna yol açabilir. Bu durumda da yine kalp krizi ve ani ölümler ortaya çıkabilir.”
Demek ki, spora başlamadan evvel gerekli muayeneleri olsak ve hiç bir sağlık problemi yaşamazsak bile kalp krizi riski ile karşılaşabiliriz.

Spor aktivitesi içinde düzenli olarak her yıl kontrolümüzü olmalıyız.Kalp krizi problemi sinsi bir hastalıktır.Kalbimiz ile ilgili bir problem zaman içinde gelişerek hayatımızı tehditte edebilir.İlk seneler görülmeyen bir problem zaman içinde sinsice gelişerek, ani krize dönüşebilir.Bu nedenle aile soy geçmişinde ailesinde kalp krizi sıkıntısı , tansiyon problemleri, şeker gibi kalıtsal olabilecek hastalıklar bulunan sporcular bu konuya çok dikkat etmeleri gerekir.

Antrenmanda en önemli kaide ısınmadır.Isınmadan yapılana ani eforlar çok dikkat edilmesi gereken husustur.Çünkü ani efor ani kas kasılmalarına neden olabilir.Her müsabaka ve antrenman öncesinde ısınma şarttır.
Aşırı sıcak havalarda koşu ve antrenmanlardan kaçınılmalıdır.tek başına sıcak kalp krizinde etkili olmasa bi,le bu sıcakta yapılan antrenman tipi ve yüksek efor krizi tetikleyebilir.

Egzersizi gölgede yapmak ve mutlaka yeterince sıvı almak gerekir. Burada amaç susuzluk hissinden daha fazla su içmek gerekir. Çünkü insan hissettiğinden daha fazla sıvı kaybeder. Alınacak sadece  sudur. Kola , çay, gibi materyaller diüretik olduklarından idrar ile su atımını arttırırı ve susuzluğu gidermezler.Sporcu içeceklerinde suya ilaveten bazı elektrolitler vardır, sporcular bunları da içebilirler. Beslenmede dikkat edilecek en önemli nokta ağır, yağlı ve proteinden zengin yiyeceklerden sonra spor yapılmamasıdır. Bu tür beslenme organizmayı ve kalbi zorlar, egzersizden 4 saat önce ve karbonhidrat ağırlıklı beslenmek en doğrusudur.

Kalp krizi belirtilerinden bazıları:

*Göğsün ortasında, ani olarak ortaya çıkan ve sıkışma şeklinde ağrı ile çok büyük bir ızdırap arasında değişen şiddetlerde olabilen, 30 dakika ya da daha uzun süren ve istirahat ile geçmeyen ağrı görülür.
*Ağrı bazen omuzlara, boyna ya da kollara yayılır.
*Göğüste, nefes darlığının eşlik ettiği rahatsızlık hissi ya da ağrı, huzursuzluk, soğuk ve nemli deri, bulantı ya da kusma ya da bilinç kaybı.

Antrenman esnasında arkadaşınızda Bu ve benzer bulgularda .Aktiviteyi hemen terk edin.Yere oturup dinlenin.Çünkü kalbiniz zaten oksijen alamıyor.bunu daha da artırmayın. Çok acil olarak ambulans çağırın.

Her yıl düzenli olarak kontrollerinizi olun..


Facebook'ta Paylaş

11 Kasım 2016 / Cuma

• Herhangi bir kayıt bulunmamaktadır
• Herhangi bir kayıt bulunmamaktadır
• Herhangi bir kayıt bulunmamaktadır.

Bursa Bizim Salon

Copyright © 2016 - Tüm Hakları saklıdır - Yazı ve fotoğraflar izinsiz kopyalanamaz, çoğaltılamaz...
Her türlü sorun ve öneri için sefergunes@hotmail.com e-posta adresini kullanabilirsiniz.

Ataevler Şubesi : Cumhuriyet mah. Gazi cad. Fırat sok. Pera Plaza İş Merkezi (Üst Kat) No:2/35 Nilüfer - BURSA
Gsm: 0 545 218 78 58

Üçevler Şubesi : Üçevler Mahallesi Esin sok. No:6/A Nilüfer - BURSA
Gsm: 0 545 218 78 58
E-posta: sefergunes@hotmail.com
Bursa Kick Boks - Bursa Bizim Salon
Sitemizi bugün 1.837 kişi,Toplamda 3.634.737 kişi ziyaret etti.